Szczyt o pięciu wierzchołkach, zagrożony wyginięciem motyl, który przetrwał tylko tutaj, oraz legendarna sosna, z której została już tylko jedna czwarta. Pieniński Park Narodowy to prawdziwa perła na mapie Polski i nasz najstarszy park narodowy.
- Pieniński Park Narodowy to najstarszy park narodowy w Polsce, założony w 1932 roku.
- Park kryje unikalne gatunki roślin i grzybów - ponad 1000 roślin naczyniowych, w tym endemity, oraz setki gatunków mchów, glonów i porostów.
- To miejsce zamieszkania dla ponad 7300 gatunków zwierząt, w tym rzadkich motyli, nietoperzy i ptaków, a także zwierząt takich jak rysie czy jelenie.
- Symbol Pienin - sosna na Sokolicy, ma ponad 500 lat, niestety poważnie uszkodzona w 2018 roku, ale nadal przyciąga uwagę turystów i fotografów.
Pierwszy park narodowy na świecie powstał w 1872 roku w Stanach Zjednoczonych - był to słynny Yellowstone, znany nie tylko z gejzerów, ale także z postaci misia Yogi, bohatera kreskówek. Europa musiała poczekać aż 37 lat, aby dołączyć do grona krajów chroniących swoje najcenniejsze przyrodniczo tereny. W 1909 roku, 24 maja, w szwedzkiej Laponii powstał park narodowy Sarek, który rozpoczął nowy rozdział w ochronie europejskiej przyrody.
Obecnie na świecie istnieje około 3000 parków narodowych, z czego ponad 400 znajduje się w Europie. Polska może poszczycić się 23 parkami narodowymi, z których Pieniński Park Narodowy jest najstarszy.
W Polsce ochrona przyrody na najwyższym poziomie została zapoczątkowana przez utworzenie Pienińskiego Parku Narodowego w 1932 roku. Było to jeszcze przed II wojną światową. Choć istniały już wtedy rezerwaty przyrody, to właśnie w Pieninach po raz pierwszy powołano instytucję parku narodowego. Zaledwie dwa miesiące później powstał Białowieski Park Narodowy.
Pieniny, stanowiące granicę między Karpatami Zewnętrznymi a Wewnętrznymi, urzekają charakterystycznym białym kolorem skał zbudowanych z wapieni. Najwyższym szczytem tego pasma jest Trzy Korony, który - wbrew nazwie - posiada aż pięć wierzchołków.
Pieniński Park Narodowy to prawdziwe królestwo roślin i grzybów. Na jego terenie występuje ponad 1000 gatunków roślin naczyniowych, w tym wiele endemitów, czyli gatunków, które nie występują nigdzie indziej. Wśród nich znajdziemy m.in. pienińską odmianę bylicy piołunu, chaber pieniński, złocień Zawadzkiego czy jałowiec sabiński. Park słynie też z obecności 167 gatunków roślin górskich, mimo stosunkowo niewielkich wysokości samych Pienin.
Naukowcy opisali również ponad 400 gatunków glonów, 230 gatunków mchów, 550 gatunków grzybów kapeluszowych oraz ponad 400 gatunków porostów. Botaniczną perełką jest także niepylak apollo - zagrożony wyginięciem motyl, którego larwy żerują na rozchodniku wielkim. W wielu miejscach Europy niepylak już wyginął, ale w Pieninach wciąż można go spotkać.
Łąki pienińskie, powstałe w wyniku wielowiekowej działalności człowieka, są siedliskiem licznych, rzadkich gatunków storczyków, takich jak dwulistnik muszy, storczyk szerokolistny, storczyk bzowy czy storczyk męski.
Zróżnicowane warunki środowiskowe sprawiają, że Pieniński Park Narodowy jest domem dla ponad 7300 gatunków zwierząt, w tym około 235 gatunków kręgowców. W parku można spotkać m.in. jelenie, sarny, borsuki, dziki, rysie i kuny. Występuje tu również 15 gatunków nietoperzy, wśród których najliczniejszy jest podkasaniec mały - rzadki już w Europie.
Na szczególną uwagę zasługuje mysz małooka, reprezentująca faunę stepową. W latach 50. XX wieku ornitolodzy doliczyli się około 160 gatunków ptaków, w tym takich jak nagórnik zwyczajny, kopciuszek zwyczajny czy bocian czarny.
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Pienin jest reliktowa sosna rosnąca na szczycie Sokolicy. Jej wiek szacuje się na ponad 500 lat. Rosnąc w trudnych, skalistych warunkach, stała się ikoną tego regionu. W przeszłości na Sokolicy rosły dwie takie sosny, jednak jedna z nich została zniszczona przez ludzi jeszcze w okresie międzywojennym.
Sosna na Sokolicy przez lata była obiektem podziwu i inspiracji dla turystów oraz fotografów. Niestety, w 2018 roku drzewo zostało poważnie uszkodzone przez pęd powietrza wytworzony przez śmigłowiec ratunkowy TOPR. Od tego czasu sosna uległa kolejnym uszkodzeniom - pod ciężarem śniegu oraz wskutek silnego wiatru. Obecnie z drzewa pozostała zaledwie jedna czwarta dawnego symbolu.
