Wykryto pierwsze w tym roku w Polsce ognisko afrykańskiego pomoru świń (ASF) u trzody chlewnej - poinformował Główny Inspektorat Weterynarii. Choroba pojawiła się w tym tygodniu w woj. zachodniopomorskim, w stadzie liczącym ponad 21 tys. zwierząt.

  • Główny Inspektorat Weterynarii potwierdził pierwsze w 2026 roku ognisko afrykańskiego pomoru świń (ASF) u trzody chlewnej w Polsce.
  • W 2025 roku odnotowano 18 ognisk ASF, ostatnie z nich siedem miesięcy temu, także w woj. zachodniopomorskim.
  • Więcej informacji z Polski i świata znajdziesz na RMF24.pl.

Ognisko choroby wystąpiło w miejscowości Jarosławsko w gminie Pełczyn (pow. choszczeński), w województwie zachodniopomorskim. W stadzie znajdowało się 21 390 świń. Jest to jedno z największych ognisk, jakie do tej pory wystąpiły w Polsce.

Inspekcja Weterynaryjna w miejscu wystąpienia ogniska wdrożyła procedury związane z jego likwidacją, w tym zabicie i utylizację świń, oczyszczanie i dezynfekcję, prowadzenie dochodzenia epidemiologicznego, wyznaczanie obszarów objętych ograniczeniami, tj. zapowietrzonego i zagrożonego w promieniu 10 km wokół ogniska.

ASF w Polsce

ASF po raz pierwszy odnotowano w Polsce w lutym 2014 r. w woj. podlaskim, niedaleko granicy z Białorusią. Od tej pory choroba się rozszerza i mimo podejmowanych przez rząd i służby weterynaryjne wysiłków np. dotyczących bioasekuracji, wirusa nie udaje się zwalczyć. Świadczy o tym jego obecność w środowisku, co przejawia się przypadkami zachorowań u dzików.

W 2014 r. stwierdzono na terytorium Polski 2 ogniska ASF, w 2015 r. - 1; w 2016 r. - 20, w 2017 r. - 81; w 2018 r. - 109; w 2019 r. - 28; w 2020 r. - 103; w 2021 r. - 25; w 2022 r. - 14; w 2023 r. - 24; w 2024 r. - 23 i w 2025 r. - 18 ognisk.

Ostatnie ognisko ASF u świń stwierdzono 25 października 2025 r. czyli siedem miesięcy temu. Wówczas chorobę wykryto w gospodarstwie położonym w woj. zachodniopomorskim, gdzie była tylko 1 świnia.

Pod koniec stycznia br. Komisja Europejska zniosła w Polsce tzw. "czerwone strefy", czyli obszary objęte najbardziej restrykcyjnymi ograniczeniami dot. m.in. handlu i przemieszczania zwierząt.

ASF - kosztowna pomoc i odszkodowania

ASF - to nie tylko ogromny problem dla producentów świń, ale także duże wydatki finansowe budżetu państwa. Eksperci Polskiego Stowarzyszenia Bioasekuracji wyliczyli, że na pomoc i odszkodowania dla rolników w związku z występowaniem chorób zakaźnych zwierząt gospodarskich, budżet w ubiegłym roku wydał aż 1,8 mld zł. Największe kwoty stanowiły rekompensaty związane z grypą ptaków, rzekomym pomorem drobiu oraz afrykańskim pomorem świń.

W przypadku afrykańskiego pomoru świń (ASF) odszkodowania wypłacono 30 gospodarstwom, a ich łączna wartość wyniosła ponad 7 mln zł. Likwidacją objęto 10,9 tys. świń.

Według wyliczeń naukowców z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, w latach 2014-2024 całkowite straty polskiego rolnictwa i gospodarki z powodu ASF sięgają 20 mld zł.

Kto nie otrzyma pełnego odszkodowania?

Polskie Stowarzyszenie Bioasekuracji przypomina, że w walce z chorobami zwierząt kluczowe jest ścisłe przestrzeganie zasad bioasekuracji. Zwraca też uwagę, że według przepisów obowiązującej od 18 marca br. ustawy o ochronie zdrowia zwierząt, właściciele niewłaściwie zabezpieczonych obiektów inwentarskich mogą nie otrzymać pełnych odszkodowań, zostać całkowicie pozbawieni prawa do rekompensaty, a nawet zostać ukarani grzywną sięgającą niemal 50 tys. zł za nieprzestrzeganie zasad bioasekuracji.

Eksperci Polskiego Stowarzyszenia Bioasekuracji przygotowali rekomendację działań, które każdy producent trzody chlewnej powinien wdrożyć od razu. Zalecenia tej organizacji dla hodowców świń to: ograniczenie do minimum wejścia osób z zewnątrz do strefy czystej gospodarstwa; niepozwalanie na wnoszenie do chlewni przedmiotów, które mogły mieć kontakt ze zwierzętami w innych gospodarstwach; niespożywanie posiłków zawierających wieprzowinę lub dziczyznę w strefie czystej; unikanie udziału w polowaniach, ograniczenie wizyt w lesie oraz kontaktu z miejscami bytowania dzików; korzystanie wyłącznie ze sprzętu i narzędzi przypisanych do danego gospodarstwa.