Z początkiem czerwca rusza sezon na obserwacje obłoków srebrzystych. Polarne chmury mezosferyczne to najwyższe chmury, które można obserwować z Ziemi. Powstają na wysokości około 80 km nad naszą planetą. To jedno z najbardziej fascynujących i tajemniczych zjawisk atmosferycznych, które co roku przyciąga uwagę zarówno specjalistów od astronomii, jak i miłośników obserwowania nieba.

  • Najnowsze informacje z kraju i ze świata znajdziesz na RMF24.pl. Bądź na bieżąco.

Czym są obłoki srebrzyste? Jak powstają?

Obłoki srebrzyste to najwyżej występujące chmury w ziemskiej atmosferze. Jak podaje Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, tworzą się na wysokości około 80–85 km, w mezosferze, czyli znacznie wyżej niż typowe chmury troposferyczne, które widzimy na co dzień. Ich niezwykła wysokość sprawia, że są widoczne tylko w określonych warunkach – tuż po zachodzie słońca lub przed jego wschodem, gdy Słońce znajduje się już pod horyzontem i oświetla górne warstwy atmosfery.

Obłoki te zbudowane są z bardzo drobnych kryształków lodu, które kondensują się na cząsteczkach pyłu meteorytowego lub innych mikroskopijnych cząstkach unoszących się w mezosferze. Ich charakterystyczny, srebrzysto-niebieski blask wynika z rozpraszania światła słonecznego na tych kryształkach.

Powstawanie obłoków srebrzystych jest ściśle związane z warunkami panującymi w mezosferze, gdzie panuje ekstremalnie niska temperatura, sięgająca nawet -120 st. C. Jak podaje NASA, to właśnie w okresie letnim na półkuli północnej mezosfera ochładza się najbardziej, umożliwiając kondensację pary wodnej na drobnych cząstkach pyłu meteorytowego, co stanowi kluczowy czynnik inicjujący powstawanie tych chmur. 

Rozpoczyna się sezon na obserwacje obłoków srebrzystych

Sezon na obłoki srebrzyste w Polsce trwa od czerwca do połowy sierpnia. Najlepsze warunki do ich obserwacji - jak podaje portal Teleskop - panują w godzinach późnowieczornych (ok. 22:00-23:30) oraz wczesnoporannych (ok. 2:30-3:30), kiedy Słońce znajduje się 6-16 stopni poniżej horyzontu. Najlepszym miejscem do obserwacji są tereny oddalone od miejskich świateł, z szerokim widokiem na północny horyzont. Obłoki srebrzyste pojawiają się bowiem najczęściej nisko nad północnym niebem, tworząc jasne, falujące struktury przypominające delikatne zasłony lub fale.

Co ciekawe, rekordowy sezon pod względem liczby obserwacji tych chmur miał miejsce w 2023 roku, kiedy to obłoki srebrzyste były widoczne niemal każdej nocy przez kilka tygodni.

Jak odróżnić obłoki srebrzyste od innych chmur?

Obłoki srebrzyste są łatwe do rozpoznania dzięki swojemu charakterystycznemu wyglądowi: 

  • są znacznie jaśniejsze od zwykłych chmur nocnych, 
  • mają srebrzysto-niebieską barwę,
  • często układają się w faliste, delikatne struktury,
  • w przeciwieństwie do chmur troposferycznych, nie przesłaniają gwiazd – można je obserwować na tle rozgwieżdżonego nieba.