Słowa Andrzeja Dudy ucieszyły premiera Donalda Tuska. Chodzi o wypowiedź byłego prezydenta w sprawie zaprzysiężenia sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Zdaniem Andrzej Dudy prezydent Karol Nawrocki jest związany uchwałą Sejmu i nie może przyjąć ślubowania tylko od wybranych sędziów. Jednocześnie dodał, że sam wybór przez Sejm nie wystarcza do uzyskania statusu sędziego TK i konieczne jest ślubowanie wobec prezydenta.

  • Były prezydent Andrzej Duda stwierdził, że prezydent Karol Nawrocki jest związany uchwałą Sejmu i nie może wybierać, od których sędziów Trybunału Konstytucyjnego przyjmie ślubowanie.
  • W Sali Kolumnowej Sejmu ślubowanie złożyło sześcioro wybranych w marcu sędziów TK, w tym czworo, którzy nie mieli jeszcze odebranego ślubowania przez prezydenta.
  • Prezydent Karol Nawrocki nie był obecny podczas tej uroczystości, mimo zaproszenia od sędziów.

W Sali Kolumnowej Sejmu sześcioro wybranych w marcu sędziów Trybunału Konstytucyjnego złożyło ślubowania. Złożyło je dwoje sędziów, od których ślubowania odebrał już prezydent, czyli Dariusz Szostek i Magdalena Bentkowska, a także czworo pozostałych: Krystian Markiewicz, Maciej Taborowski, Marcin Dziurda i Anna Korwin-Piotrowska.

Zwracam się do Prezydenta RP. Na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o statusie sędziów TK (...) składam wobec Prezydenta RP ślubowanie następującej treści - taką formułę przed wypowiedzeniem ślubowania wygłaszali sędziowie, którzy nie składali dotychczas ślubowań.

Ślubowanie wobec prezydenta, ale Karola Nawrockiego nie było

Prezydenta Karola Nawrockiego podczas tej uroczystości nie było - mimo że czwórka sędziów wysłała mu wczoraj zaproszenie. 

Szef kancelarii prezydenta Zbigniew Bogucki, który był dziś gościem Porannej rozmowy w RMF FM, stwierdził, że dzisiejsza uroczystość w rozumieniu prawa będzie nieważna. Jeżeli przyszli funkcjonariusze publiczni nie działają w granicach prawa, działają bez podstawy prawnej, bo do tego będzie się to sprowadzało, ten akt będzie nieważny, nie będzie miał żadnych skutków prawnych. Nie będą sędziami. Trybunał Konstytucyjny jasno mówi o ślubowaniu w obecności prezydenta. Określone czynności mają określoną formę, przebieg i wykonuje się je w obecności konkretnej osoby. Ustawa nie pozostawia żadnych wątpliwości - powiedział. 

W ustawie jest napisane, że nowy sędzia TK składa ślubowanie "wobec" prezydenta, nie "przed" nim. 

Duda: Prezydent nie może dowolnie decydować, od kogo przyjmie ślubowanie

Jeszcze przed uroczystością w Sejmie całą sprawę skomentował były prezydent Andrzej Duda. W rozmowie na kanale Krzysztofa Szczuckiego na YouTubie Duda podkreślał, że sam wybór przez Sejm nie wystarcza do uzyskania statusu sędziego.

Jak zaznaczył, "złożenie ślubowania wobec prezydenta jest elementem koniecznym" i stanowi warunek sine qua non (konieczny) objęcia urzędu. Dodał, że bez tego aktu osoby wybrane przez Sejm "nie są sędziami Trybunału Konstytucyjnego". Jednocześnie podkreślił, że prezydent jest związany uchwałą Sejmu w sprawie wyboru sędziów i nie może dowolnie decydować, od kogo przyjmie ślubowanie.

Prezydent jest związany uchwałą Sejmu. I to nie może być tak, że prezydent np. przyjmie ślubowanie sędziowskie od kogoś innego niż ten, kto jest wybrany przez Sejm. Albo tylko od niektórych. No nie. Więc tu jest problem taki, że ta norma konstytucyjna jest jednak bardzo wyraźna (...), prezydent jest tą decyzją Sejmu związany - powiedział.

Duda skrytykował przy tym pomysły tzw. alternatywnych form składania ślubowania, np. poza Pałacem Prezydenckim czy w formie nagrania wideo, które zostałoby przesłane Karolowi Nawrockiemu. Określił je jako "kpiny", podkreślając, że wiadomo, jak wygląda procedura i ślubowanie nie może być zastępowane działaniami symbolicznymi.

Zdaniem byłego prezydenta, Karol Nawrocki ma prawo szczegółowo przeanalizować proces wyboru sędziów, w tym ich kwalifikacje, oraz żądać dodatkowych wyjaśnień czy spotkań z kandydatami. W opinii Dudy mieści się to w ramach konstytucyjnych uprawnień. Zaznaczył przy tym, że przepisy nie określają terminu na podjęcie decyzji - użyte w nich pojęcie "niezwłocznie" jest nieostre i może być przedmiotem sporów interpretacyjnych.

Niezwłocznie to znaczy jednak, że jeżeli ma wątpliwości, to ma prawo oczekiwać wyjaśnienia tych wątpliwości. Więc to jest bardzo niejasna materia prawna. Tutaj mamy do czynienia z pojęciami, które są pojęciami nieostrymi. (...) Teoretycznie prezydent może tutaj zwlekać. Oczywiście ktoś kiedyś może próbować teoretycznie pociągnąć go do odpowiedzialności konstytucyjnej z tego tytułu, ale znów teoretycznie, bo wszyscy wiemy, jak to są odpowiedzialnością konstytucyjną u nas - powiedział Duda.

Tusk: Oczekujemy od prezydenta, by pokazał, że traktuje Polskę jako wspólny obowiązek

Całą sprawę skomentował także premier Donald Tusk podczas pobytu w siedzibie firmy Apator w Ostaszewie w województwie kujawsko-pomorskim. Dziś jest ten moment, kiedy oczekujemy także od prezydenta Karola Nawrockiego, aby pokazał, że traktuje Polskę jako wspólny obowiązek i wspólną odpowiedzialność, a nie pole nieustannej bitwy - oświadczył szef rządu. 

Jadąc do was usłyszałem, co mnie ucieszyło, od byłego prezydenta (Andrzeja) Dudy, który nie był fanatycznym obrońcą konstytucji, że jego zdaniem prezydent nie ma możliwości lawirowania i musi przyjąć ślubowanie sędziów - dodał Tusk.

13 marca Sejm wybrał łącznie sześcioro sędziów TK. W minionym tygodniu prezydent Karol Nawrocki odebrał ślubowania od dwojga z nich: Szostka i Bentkowskiej.

Zobacz również: