Państwa członkowskie Unii Europejskiej ostatecznie zatwierdziły plan inwestycyjny Polski w ramach programu obronnego SAFE. Polska lista zawiera 139 projektów. Łącznie nasz kraj ma dostać 43,7 mld euro w postaci nisko oprocentowanych pożyczek.
- Państwa członkowskie UE zatwierdziły plan inwestycyjny Polski w ramach programu obronnego SAFE.
- Polska otrzyma 43,7 mld euro w nisko oprocentowanych pożyczkach na 139 projektów.
- Decyzja kończy proces akceptacji polskiego planu przez UE.
- Chcesz wiedzieć, co dzieje się w kraju i na świecie? Wejdź na rmf24.pl.
Dzisiejsza decyzja kończy proces zatwierdzania polskiego planu przez UE.
We wtorek zatwierdzono także plany: Estonii, Grecji, Włoch, Łotwy, Litwy, Słowacji i Finlandii.
Jak informuje dziennikarka RMF FM Katarzyna Szymańska-Borginon, dzisiejsza decyzja krajów członkowskich umożliwia podpisanie umów pożyczkowej i operacyjnej. KE planuje, że nastąpi to w połowie marca, w pierwszą rocznicę utworzenia programu SAFE.
Umowa pożyczkowa określa okres dostępności, czyli 45 lat i szczegółowe warunki wsparcia oraz kwotę zaliczki. W przypadku Polski chodzi o ponad 6 mld euro. Umowa operacyjna będzie zawierała harmonogram wypłat rat tej pożyczki.
Dla KE spór polskich polityków w sprawie SAFE to na razie wewnętrzna sprawa Polski. Bruksela przyjmuje postawę wyczekującą. Jak usłyszała w kołach rządowych Katarzyna Szymańska-Borginon, plan B w razie niepodpisania ustawy przez prezydenta Karola Nawrockiego przewiduje przyjęcie jej w formie decyzji rządu i rozporządzenia.
Program SAFE przewiduje łącznie 150 mld euro wsparcia w postaci nisko oprocentowanych pożyczek na zakupy sprzętu wojskowego, w dużej mierze produkowanego w Europie. Program ma wspierać państwa UE we wzmacnianiu ich potencjału obronnego, a także zmniejszać ich uzależnienie od uzbrojenia z USA.
SAFE wspiera pozyskiwanie priorytetowych produktów obronnych, podzielonych na dwie kategorie:
Kategoria 1
- Amunicja i pociski
- Systemy artyleryjskie, w tym umożliwiające precyzyjne uderzenia na dużą odległość
- Możliwości walki naziemnej i ich systemy wsparcia, w tym wyposażenie żołnierzy i broń piechoty
- Małe drony (klasa NATO 1) i powiązane systemy antydronowe
- Ochrona infrastruktury krytycznej
- Cyberbezpieczeństwo
- Mobilność wojskowa, w tym przeciwdziałanie mobilności
Kategoria 2
- Systemy obrony powietrznej i przeciwrakietowej
- Możliwości nawodne i podwodne na morzu
- Drony inne niż małe drony (klasy NATO 2 i 3) oraz powiązane systemy antydronowe
- Strategiczne czynniki wspomagające, takie jak między innymi strategiczny transport lotniczy, tankowanie w powietrzu, systemy C4ISTAR, a także zasoby i usługi kosmiczne
- Ochrona zasobów kosmicznych
- Sztuczna inteligencja i wojna elektroniczna
Łącznie do udziału w programie zgłosiło się 19 państw członkowskich.
SAFE zapewni do 150 miliardów euro w postaci długoterminowych pożyczek państwom członkowskim ubiegającym się o pomoc finansową na inwestycje w zdolności obronne. Pożyczki te sfinansują pilne i zakrojone na szeroką skalę działania w zakresie zamówień publicznych.
Jeśli państwo uczestniczące w SAFE zamierza złożyć zamówienie na bardziej zaawansowane systemy - np. obrony powietrznej i przeciwrakietowej - to taki projekt musi spełniać dodatkowo bardziej rygorystyczne warunki, np. zapewniona będzie musiała być możliwość modyfikowania w razie potrzeby sprzętu bez ograniczeń.
Projekty finansowane z SAFE mają być realizowane w ramach wspólnych zamówień, z udziałem co najmniej jednego państwa UE lub Ukrainy. Przewidziano jednak czasowy wyjątek od tej reguły - przez pierwszy rok funkcjonowania SAFE możliwe jest finansowanie nie tylko projektów wspólnych, ale także takich, które już się rozpoczęły i są realizowane na zamówienie jednego państwa członkowskiego. Ma to wspomóc terminową dostawę kluczowych zasobów.
W programie pożyczkowym będzie mogła brać udział także Ukraina, co ma dodatkowo wzmocnić potencjał jej przemysłu zbrojeniowego i wspomóc ją w wojnie obronnej z Rosją. Zgodnie z planami przedstawionymi przez stolice, 15 spośród 19 państw członkowskich biorących udział w SAFE planuje realizować projekty zbrojeniowe wspólnie z Ukrainą; taki plan ma również Polska.
Program został też udostępniony Norwegii i Szwajcarii jako krajom stowarzyszonym oraz państwom, które zawrą z UE porozumienie o partnerstwie obronnym, takim jak Wielka Brytania czy Kanada.
