Wielkopolskie lasy zaatakowała korowódka dębówka – niepozorny owad, który może stanowić realne zagrożenie dla zdrowia ludzi i zwierząt. Włochate gąsienice tego motyla, choć mierzą zaledwie 3 centymetry, mogą wywołać silne reakcje alergiczne, a nawet poważne problemy zdrowotne. Sprawdź, jak rozpoznać korowódkę dębówkę, jakie są objawy kontaktu z jej włoskami i jak skutecznie się przed nimi chronić.
- Uwaga na włochate gąsienice korowódki dębówki, które mogą wywołać poważne reakcje alergiczne i podrażnienia skóry oraz oczu.
- Gąsienice żyją kolonijnie na dębach i innych drzewach, tworząc charakterystyczne "korowody" po zmroku.
- Ich włoski zawierają parzącą substancję, która może unosić się nawet kilka kilometrów i powodować objawy takie jak zawroty głowy, gorączka czy ataki astmy.
Korowódka dębówka to motyl nocny, którego gąsienica przyciąga uwagę leśników i spacerowiczów. Dorosły osobnik ma szare skrzydła o rozpiętości około 25 mm i prowadzi nocny tryb życia. Największe zagrożenie stanowią jednak nie same motyle, a ich gąsienice, które pojawiają się na drzewach w maju.
Samica składa do 150 jaj w koronie dębu, a wyklute gąsienice żyją w koloniach, żerując głównie na liściach dębów, choć można je spotkać także na jesionach, bukach, kasztanach, brzozach, śliwach, leszczynach czy wierzbach. Charakterystyczny dla tego gatunku jest sposób przemieszczania - po zmroku gąsienice tworzą regularny "korowód", wędrując jedna za drugą po pniach i gałęziach drzew.
Największe zagrożenie stanowią włoski pokrywające ciało gąsienicy. Każda z nich ma ich aż około 60 tysięcy, a długość pojedynczego włoska to około 2 mm. Włoski te łatwo się odłamują i są wypełnione parzącą substancją - thaumetopoeiną. W momencie zagrożenia gąsienice potrafią "wystrzelić" włoski w powietrze. Unoszone przez wiatr mogą dotrzeć nawet kilka kilometrów od miejsca występowania owada.
Kontakt z włoskami może prowadzić do poważnych dolegliwości. Jak podkreślają eksperci: "Po kontakcie ze skórą lub oczami substancja ta może wywoływać nieprzyjemne uczulenia i podrażnienia, a często także objawy groźne dla zdrowia".
Wśród objawów wymienia się m.in.:
- zawroty głowy,
- gorączkę,
- ataki astmy,
- reakcje alergiczne,
- wymioty,
- wysypkę.
W przypadku poważniejszych reakcji niezbędna jest konsultacja lekarska.
Jeśli dojdzie do kontaktu z gąsienicą korowódki dębówki lub jej włoskami, należy zachować szczególną ostrożność. Przede wszystkim:
- zdejmij ubranie, które mogło mieć kontakt z włoskami (wypierz je w temperaturze przynajmniej 60 stopni C),
- jeśli włoski znajdują się na skórze, usuń je przy pomocy taśmy klejącej, przyklejając taśmę do skóry i odrywając ją - czynność powtórz kilkukrotnie, zmieniając taśmę,
- przemyj podrażnione miejsca letnią wodą,
- unikaj drapania i pocierania skóry w miejscu wystąpienia zmian alergicznych,
- w przypadku dostania się włosków do oczu lub wystąpienia silnej reakcji alergicznej, jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem.
Objawy mogą pojawić się natychmiast lub w ciągu kilku godzin. W większości przypadków stosuje się leczenie antyhistaminowe lub miejscowe środki steroidowe.
Na kontakt z włoskami korowódki dębówki szczególnie narażone są psy i koty. Pierwsze objawy to intensywne ślinienie się, trudności z piciem i jedzeniem oraz drobne rany na ciele zwierzęcia. W takim przypadku konieczna jest pilna wizyta u weterynarza, ponieważ skutki mogą być groźne dla zdrowia pupila.
Od blisko dekady obserwuje się wzrost populacji korowódki dębówki w Polsce. Sprzyjają temu wysokie temperatury i suche dni na początku lata. Dodatkowo gwałtowne zjawiska pogodowe, takie jak nawałnice i silny wiatr, sprzyjają rozprzestrzenianiu gąsienic i ich parzących włosków na duże odległości. Choć przypadki poparzenia nie są bardzo częste, warto zachować ostrożność podczas spacerów po lasach i parkach, zwłaszcza w miejscach, gdzie rosną dęby.
Leśnicy regularnie monitorują pojawianie się tych owadów i stosują opryski, by ograniczyć ich liczebność. Jednak szczególną ostrożność powinni zachować spacerowicze, dzieci oraz właściciele zwierząt domowych. Unikaj dotykania gąsienic i ich gniazd, a także miejsc, gdzie mogą one przebywać.
