Wodzisław Śląski i Rybnik to dwa śląskie miasta, gdzie pył zawieszony przekracza dopuszczalne normy. Dziś nie są to duże przekroczenia - dochodzą do około 30 procent. Sytuacja bywała dużo gorsza. Zdarzało się, że w Rybniku przekroczenie wynosiło ponad 1000 procent. Niewiele lepiej wyglądała sytuacja w Wodzisławiu czy Żywcu.
Przez cały grudzień w Rybniku tylko przez kilka dni normy nie były przekroczone. Dlatego tamtejsi mieszkańcy zapowiadają pozwy do sądu i chcą odszkodowania. Ich zdaniem, winne jest państwo, które nie potrafi wyegzekwować dyrektyw unijnych dotyczących czystości powietrza. Zgodnie z przepisami, dopuszczalne normy nie mogą być przekroczone więcej niż 35 razy. W ubiegłym roku w Rybniku takich przekroczeń było ponad 80.
Do przekroczenia stężeń pyłu zawieszonego w powietrzu dochodzi tam, gdzie spala się m.in. odpady i złej jakości węgiel, a piece są przestarzałe i nie mają odpowiednich filtrów.
Do piątku władze Krakowa opublikują regulamin i formularze wniosków dla tych, którzy zechcą starać się o dopłaty do wymieniany starych pieców na nowe. W tej sposób chcą zachęcić mieszkańców do walki z zanieczyszczeniem powietrza.
O pieniądze mogą walczyć wszyscy ci, którzy mają piece węglowe, a planują ich wymianę na gazowe, elektryczne, opalane olejem lub zechcą podłączyć się do miejskiej sieci grzewczej. Dopłaty mogą wynosić nawet 15 tysięcy złotych. Miasto zarezerwowało na ten cel 3 miliony złotych, więc pieniędzy wystarczy tylko dla 200-300 osób. Dlatego warto szybko podjąć decyzję o wymianie starego pieca na nowy.
Smog dominuje zwłaszcza w centrum Krakowa. Dopuszczalna norma jest tam przekroczona prawie dwukrotnie. Podobnie jest też w Nowej Hucie i Podgórzu. Fatalnie oddycha się też w Nowym Sączu i Tarnowie.
Kaszel, łzawienie oczu, bóle głowy - to najczęstsze dolegliwości osób z miejscowości o dużym zanieczyszczeniu powietrza. Smog może być jednak powodem dużo poważniejszych dolegliwości - zapalenia płuc, a nawet nowotworu. Szczególnie jest on jednak niebezpieczny dla kobiet w ciąży i nienarodzonych jeszcze dzieci. Kobiety, które żyją w zanieczyszczonym środowisku, rodzą mniejsze dzieci. To jest bardzo poważny problem, to wpływa na zaburzenia rozwoju psychoruchowego takich, urodzonych przedwcześnie dzieci - mówi w rozmowie z naszym reporterem alergolog Ewa Czarnobilska z krakowskiego Szpitala Uniwersyteckiego. Podkreśla, że kobiety w ciąży, dzieci i starsze osoby powinny unikać spacerów w dni, kiedy stężenie pyłu zawieszonego przekracza dopuszczalne normy.