Fundacja na rzecz Nauki Polskiej w ramach programu START wyróżniła zdolnych młodych naukowców za wybitne osiągnięcia. Z tej okazji w sobotę na Zamku Królewskim w Krakowie zostały im wręczone prestiżowe stypendia, które fundacja przyznała już po raz 34.

  • Najnowsze informacje z kraju i ze świata znajdziesz na RMF24.pl. Bądź na bieżąco.

Oni zmienią świat

Program START Fundacji na rzecz Nauki Polskiej to najstarszy w Polsce program oferujący stypendia dla najlepszych młodych naukowców reprezentujących wszystkie dziedziny nauki. Powstał, by wpierać wybitnych młodych uczonych i zachęcać ich do dalszego rozwoju naukowego. 

Laureaci i laureatki tegorocznej edycji programu START otrzymają roczne stypendium w wysokości 30 tysięcy złotych. Łączna kwota przeznaczona na stypendia w programie START to ponad 3 miliony złotych.

Prezes Fundacji o laureatach: Ich sukcesy zmienią świat na lepsze

Jak podkreśla prezes Zarządu Fundacji na rzecz Nauki Polskiej, prof. Krzysztof Pyrć, "wspieranie talentów na starcie ich drogi to fundament, na którym budujemy przyszłość polskich innowacji". Kreatywność i poziom naukowy, jaki reprezentują tegoroczni stypendyści programu START, stoją na najwyższym, światowym poziomie. Towarzyszenie im w tym kluczowym momencie kariery to dla nas zaszczyt. Głęboko wierzę, że ich naukowe sukcesy zmienią świat na lepsze - powiedział. 

W sumie w tym roku do konkursu zgłoszono 807 wniosków. Fundacja na rzecz Nauki Polskiej podkreśla, że laureaci i laureatki zostali wybrani w drodze wieloetapowego konkursu, w którym oceniano jakość ich dotychczasowego dorobku naukowego. 37 procent wszystkich nagrodzonych posiada stopień doktora. W Polsce przeciętny wiek uzyskiwania doktoratu wynosi około 35 lat. 

"Wśród nagrodzonych, najwięcej badaczy i badaczek reprezentuje nauki biologiczne, medyczne i nauki o Ziemi - 32 stypendiów" - podkreśla Fundacja na rzecz Nauki Polskiej. Na czele rankingu uplasował się Uniwersytet Warszawski (20 stypendystów), na drugim zaś miejscu znalazł się krakowski Uniwersytet Jagielloński z liczbą 13 stypendystów. Podium zamykają instytuty Polskiej Akademii Nauk, z których pochodzi łącznie 13 stypendystów. Pełną listę nagrodzonych można znaleźć na stronie internetowej Fundacji: www.fnp.org.pl.

"Oni zmienią świat"

Od 2009 roku Fundacja przyznaje również w programie START wyróżnienia kandydatom i kandydatkom, których osiągnięcia badawcze zostały ocenione przez recenzentów konkursu jako wybitne. Stypendia dla tych osób wynoszą 38 tys. zł. W 2026 roku takie wyróżnienia przyznano: dr inż. Annie Wolny (Politechnika Śląska, Wydział Chemiczny), dr Katarzynie Rechcińskiej ora mgr Agnieszce Kasperskiej.

Mgr Agnieszka Kasperska z Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego, która specjalizuje się w dziedzinie ekonomii, bada istotne społecznie zjawiska związane z transformacją rynków pracy. Analizuje m.in. procesy decyzyjne w organizacjach oraz nierówności związane z płcią i rodziną. Szczególną uwagę poświęca elastycznym formom pracy, zwłaszcza pracy zdalnej, oraz ich wpływie na karierę zawodową i sytuację rodzinną pracowników.

Z kolei dr inż. Anna Wolny z Wydziału Chemicznego Politechniki Śląskiej zajmuje się tzw. zieloną chemią, a więc takimi metodami prowadzenia reakcji chemicznych, które są bardziej przyjazne dla środowiska. Jej celem jest sprawienie, żeby produkcja różnych substancji (np. leków, kosmetyków czy składników z biomasy) była czystsza, mniej energochłonna i generowała mniej odpadów oraz toksycznych substancji.

Fizyka kwantowa i fotonika - w tych dziedzinach specjalizuje się natomiast dr Katarzyna Rechcińska z Sieci Badawczej Łukasiewicz - Instytut Mikroelektroniki i Fotoniki. Zapoczątkowała ona nowy kierunek badań, łączący optykę z zaawansowaną fizyką kwantową, Dziś rozwija go już kilka grup na świecie.

Od roku 2015 r. Fundacja na rzecz Nauki Polskiej w programie START przyznaje wyróżnienie im. prof. Adama Sobiczewskiego. Może je otrzymać laureat prowadzący badania naukowe w dziedzinie matematyki, fizyki teoretycznej bądź astronomii. W tym roku otrzymał je Juliusz Banecki z Wydziału Matematyki i Informatyki Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Mimo, że jeszcze nie skończył studiów, to już poradził sobie z pytaniami, które polscy matematycy postawili w latach 80. XX wieku, a które pozostawały bez odpowiedzi.

Warto zaznaczyć, że stypendia zostały sfinansowane zarówno z budżetu Fundacji, a także przez prywatnych i instytucjonalnych darczyńców (Fundacja TVN) i z wpłat 1,5 proc. podatku dochodowego. Nabór wniosków do kolejnego konkursu rozpocznie się już jesienią tego roku.