Menopauza może powodować zmiany w mózgu przypominające te zaobserwowane w chorobie Alzheimera - wynika z najnowszych badań przeprowadzonych w Wielkiej Brytanii. Naukowcy sugerują, że utrata istoty szarej w obszarach odpowiedzialnych za pamięć i emocje może częściowo wyjaśniać, dlaczego kobiety są bardziej narażone na demencję niż mężczyźni.
- Duże brytyjskie badanie wskazuje, że menopauza wiąże się ze zmianami w mózgu podobnymi do tych obserwowanych w chorobie Alzheimera.
- Naukowcy zaobserwowali utratę istoty szarej w obszarach odpowiedzialnych za pamięć, emocje i koncentrację.
- Jaki wpływ na zdrowie ma hormonalna terapia zastępcza? O tym poniżej.
- Najnowsze informacje z kraju i ze świata na rmf24.pl.
Badanie objęło niemal 125 tysięcy kobiet, z których około 11 tysięcy miało wykonane badania mózgu metodą rezonansu magnetycznego (MRI). Wyniki opublikowano w czasopiśmie naukowym "Psychological Medicine".
Jak wykazali badacze, stosowanie hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) zdaje się nie zapobiegać utracie istoty szarej w mózgu. Prof. Barbara Sahakian, główna autorka badania z Uniwersytetu w Cambridge, podkreśla, że zmiany dotyczyły obszarów mózgu, które często są zajęte w chorobie Alzheimera.
Menopauza może zwiększać podatność tych kobiet w późniejszym okresie życia. Choć nie wyjaśnia to wszystkiego, może pomóc zrozumieć, dlaczego obserwujemy niemal dwukrotnie więcej przypadków demencji u kobiet niż u mężczyzn - tłumaczy Sahakian w rozmowie z BBC.
Zmiany strukturalne mózgu zaobserwowano w trzech kluczowych obszarach:
- hipokampie, który odgrywa istotną rolę w uczeniu się i pamięci,
- korze śródwęchowej (entorhinalnej), odpowiedzialnej za tworzenie wspomnień i orientację przestrzenną,
- przedniej części zakrętu obręczy, która pomaga w koncentracji oraz regulacji emocji.
Hormonalna terapia zastępcza może być rozważana w leczeniu objawów menopauzy, takich jak problemy ze snem czy uderzenia gorąca. Jednocześnie badacze podkreślają, że wiedza na temat wpływu menopauzy i HTZ na mózg, pamięć i nastrój pozostaje ograniczona.
Badanie wykazało również, że kobiety stosujące HTZ częściej doświadczały problemów ze zdrowiem psychicznym. Jak zaznaczają autorzy, wiele z tych kobiet miało jednak gorszy stan psychiczny jeszcze przed rozpoczęciem terapii.
Współautorka badania, dr Christelle Langley, zwraca uwagę na szerokie spektrum trudności, z jakimi mogą mierzyć się kobiety w okresie menopauzy:
Wszyscy musimy być bardziej wrażliwi nie tylko na fizyczne, ale także psychiczne zdrowie kobiet w okresie menopauzy. Nie ma nic wstydliwego w mówieniu innym o tym, przez co się przechodzi, i w proszeniu o pomoc - zaznacza w rozmowie z BBC.
Do wyników odniósł się także prof. Channa Jayasena, ekspert z Imperial College London:
Wpływ hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) na zdrowie mózgu w okresie menopauzy wciąż pozostaje przedmiotem dyskusji, jednak starsze badania kliniczne - takie jak Women's Health Initiative - nie dały jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Niezależnie od tego jest to istotny problem, którego doświadcza w Wielkiej Brytanii miliony kobiet, dlatego zasługuje on na szczególną uwagę w przyszłych badaniach - powiedział BBC.
Michelle Dyson z organizacji Alzheimer’s Society przypomina, że kobiety stanowią około dwóch trzecich osób żyjących z chorobą Alzheimera w Wielkiej Brytanii.
Choć wciąż nie do końca rozumiemy, dlaczego kobiety są bardziej podatne niż mężczyźni, przypuszcza się, że istotną rolę mogą odgrywać hormony - podkreśla. To obszerne badanie dostarcza kolejnych dowodów na to, w jaki sposób menopauza wpływa na mózg, w tym powoduje zmiany fizyczne, takie jak zmniejszenie objętości mózgu.
Dyson dodaje, że bez długoterminowego monitorowania uczestniczek badania nie można mieć pewności, że zmiany mózgowe związane z menopauzą rzeczywiście zwiększają ryzyko demencji.
Ekspertka przypomina, że regularna aktywność fizyczna, niepalenie papierosów oraz ograniczenie spożycia alkoholu mogą pomóc zmniejszyć ryzyko rozwoju choroby.
