RMF24 RMF FM RMF MAXX RMF CLASSIC RMF ON
RMF24

„Przecież to jest absurdalne”. Sikorski odpowiada na oskarżenia Przydacza ws. ambasadorów

Opracowanie: Publikacja: Dzisiaj, 21 listopada (22:30)

„Prezydent (…) nie może sobie mianować, kogo chce, tylko jako głowa państwa jest formalnym organem, który podpisuje nominacje i wystawia listy akredytacyjne wobec głów państw” – powiedział w rozmowie z TVP Info szef MSZ Radosław Sikorski odnosząc się do słów Marcina Przydacza, który zarzucił wicepremierowi, że eskaluje konflikt w sprawie ambasadorów. „Nie mamy systemu prezydenckiego w Polsce” – podkreślał Sikorski.

Chcesz widzieć więcej artykułów od RMF24? dodaj w Google
„Przecież to jest absurdalne”. Sikorski odpowiada na oskarżenia Przydacza ws. ambasadorów
Radosław Sikorski odpowiedział na słowa Marcina Przydacza /Shutterstock

Przydacz przekazał, że „w ostatnich dniach Ministerstwo Spraw Zagranicznych rozesłało do kilkunastu stolic wnioski o agrément, czyli o zgodę na przyjazd wskazanych z imienia i nazwiska kandydatów na nowych ambasadorów". „Zrobiło to z pełną świadomością braku uzgodnienia tych nazwisk z Prezydentem. Dlaczego taka postawa MSZ szkodzi Polsce? Bo stawia Polskę w bardzo złym świetle (pisownia oryginalna- przyp. RMF FM)” - napisał przedstawiciel prezydenta. Dodał, że „wobec braku uzgodnienia kandydatów - osoby, w sprawie których wysłano w ostatnich dniach wnioski, przy braku zgody Prezydenta - nie otrzymają listów uwierzytelniających”.

Sikorski o „wyjątkowej brutalności”

Sikorski zwrócił uwagę, że to otoczenie prezydenta i sam prezydent „właśnie namówili trzech ambasadorów na skrócenie swoich kadencji”.  I co, MSZ ma nie proponować po pierwsze, żeby zostali formalnie odwołani po to, żeby tamtym państwom to notyfikować? I po drugie, mamy nie przedstawiać nowych kandydatów? Przecież to jest absurdalne – podkreślił.

Szef MSZ poinformował, że kandydaci na stanowisko ambasadora RP w Chinach, Rumunii i przy ONZ zostaną najpierw przedstawieni premierowi i Konwentowi Służby Zagranicznej. Sprawy idą normalnym torem. Najpierw znalezienie kandydata, zgoda kandydata, potem opinia kontrwywiadu, konwent, agrément i Komisja Spraw Zagranicznych. Dopiero na końcu tego procesu jest prezydent, który – tak jak w wypadku sędziów, ministrów – nie może sobie mianować, kogo chce, tylko jako głowa państwa jest formalnym organem, który podpisuje nominacje i wystawia listy akredytacyjne wobec głów państw – stwierdził.

Zdaniem szefa polskiej dyplomacji w działaniach prezydenta widać „wyjątkową brutalność w próbach paraliżowania instytucji, sabotowania państwa polskiego, by uzyskać władztwo nad instytucjami”.

Nie ma na to zgody. Nie mamy systemu prezydenckiego w Polsce. Pan prezydent dopiero skonstruował komisję konstytucyjną dobraną tak, żeby ona opowiedziała się za systemem prezydenckim. Ale żeby on powstał, potrzebna jest zmiana konstytucji, dwie trzecie. Pan prezydent nie ma dwóch trzecich w parlamencie, a my się nie zgodzimy na zmianę systemu metodą faktów dokonanych i szantażu — zaznaczył Sikorski.

Spór o ambasadorów

W połowie listopada wicepremier zarzucił Kancelarii Prezydenta RP, że uzurpuje sobie kompetencje w sprawie nominacji ambasadorskich. Sikorski przypomniał, że obecnie brakuje podpisów pod 46 powołaniami i 38 odwołaniami ambasadorów. To „demolowanie państwa” - ocenił.

Spór na linii MSZ-prezydent dotyczący nominacji ambasadorskich trwa od ponad dwóch lat. W marcu 2024 r. minister Sikorski zdecydował, że ponad 50 ambasadorów zakończy misję, a kilkanaście kandydatur - zgłoszonych do akceptacji przez poprzednie kierownictwo resortu - zostanie wycofanych. Ówczesny prezydent Andrzej Duda podkreślał, że „nie da się żadnego ambasadora polskiego powołać ani odwołać bez podpisu prezydenta”.

Na miejsce ambasadorów, którzy opuścili placówki, ale nie zostali wówczas formalnie odwołani przez prezydenta, trafili wskazani przez MSZ dyplomaci nieposiadający statusu ambasadorów; są to szefowie placówek w randze charge d'affaires.

Po objęciu prezydentury przez Karola Nawrockiego spór dotyczący nominacji ambasadorskich nie został rozwiązany.

Na początku września prezydent Nawrocki powiedział, że „było bardzo blisko” porozumienia z resortem spraw zagranicznych ws. nominacji ambasadorskich. Dodał, że porozumienie zostało wypracowane, ale „jakiś ze zwierzchników” szefa MSZ zadecydował, że porozumienia z prezydentem nie mogą być realizowane.

Minister Sikorski, pytany wtedy o to, czy rzeczywiście porozumienie ws. nominacji ambasadorskich zostało zablokowane i z czego to ewentualnie wynikało, powiedział, że „nie ma potrzeby żadnego porozumienia, (ponieważ) ustawa mówi, że prezydent powołuje ambasadora na wniosek ministra spraw zagranicznych”, który zawiera zgodę kandydata, opinię kontrwywiadu, zgodę sejmowej komisji spraw zagranicznych i zgodę państwa przyjmującego.

Odejście trzech ambasadorów

Na przełomie października i listopada z funkcji zrezygnowali ambasadorzy powołani jeszcze przed zmianą rządu w 2023 r.: ambasador RP w Chinach Jakub Kumoch, w Rumunii Paweł Soloch oraz ambasador przy ONZ Krzysztof Szczerski. Ich rezygnacja była reakcją na zaostrzenie sporu wokół Trybunału konstytucyjnego.


Źródło: RMF24/PAP

Najważniejsze Fakty

Zobacz również

Dalsza część artykułu pod materiałem video: