„Pierwsza dama USA Melania Trump zapewniła zawieszenie broni między Rosją a Ukrainą w kontrolowanym przez Rosję mieście Oleszki. Tymczasowy rozejm rozpocznie się 29 października” - poinformował w piątek Biały Dom, nie podając jednak, jak długo on potrwa.
„Oba państwa zgodziły się na tymczasowe wstrzymanie wszelkich działań wojennych w Oleszkach, aby umożliwić wjazd pomocy humanitarnej i przygotować ewakuację ludności cywilnej przez wyznaczony bezpieczny korytarz” – czytamy w oświadczeniu Białego Domu.
Melania Trump: Życzenia każdej rodziny będą respektowane
„Przywódcy cywilni obu krajów, niebędący członkami wojska, będą wspólnie odwiedzać mieszkańców Oleszek w ich domach i ustalać, jakiego poziomu pomocy potrzebują. Mieszkańcy, którzy zechcą się ewakuować, otrzymają skoordynowane wsparcie i transport do preferowanego miejsca docelowego. Przewiduję, że niektórzy będą chcieli udać się do Rosji, a inni na Ukrainę” – przekazała w oświadczeniu żona prezydenta USA.
Dodała, że wysiłkom tym towarzyszyć ma ekipa dziennikarzy z „bezstronnego” medium z USA, która będzie dokumentować proces. „Będzie to miało duże znaczenie w zapewnieniu, że życzenia każdej rodziny będą respektowane” - oświadczyła Trump.
Wkrótce po tym oświadczeniu Newsmax, prawicowa stacja telewizyjna, poinformowała, że jej kamery otrzymają „wyłączny dostęp do dokumentowania działań”.
Jak zaznaczyła Melania Trump, o tragicznej sytuacji mieszkańców frontowej miejscowości dowiedziała się we wrześniu podczas wizyty w Zgromadzeniu Ogólnym ONZ.
Melania Trump do tej pory znana była m.in. z działań na rzecz powrotu ukraińskich dzieci porwanych przez Rosję podczas wojny do ich rodzin.
Potwierdzenie ze strony Ukrainy i Rosji
Informację o zawieszeniu broni potwierdzili Ukraińcy i Rosjanie.
W okupowanym przez Rosję mieście Oleszki, gdzie mieszkańcy zgłaszają pogłębiający się kryzys żywnościowy, wkrótce zostanie ogłoszone zawieszenie broni – przekazał w piątek Dawyd Arachamija, lider partii Sługa Narodu, który przewodził ukraińskiej delegacji podczas rozmów z Rosjanami na Białorusi i w Turcji w 2022 roku.
Dawyd Arachamija napisał na Telegramie, że wkrótce rozpocznie się operacja utworzenia stałych korytarzy humanitarnych, służących ewakuacji z Oleszek i okolic oraz dostawom żywności. Nie podał szczegółów operacji.
„Był to długotrwały proces, w który zaangażowało się wiele osób na różnych szczeblach politycznych” - napisał Arachamija w komunikatorze Telegram. „Szczególnie chcielibyśmy podkreślić rolę papieża (Leona XIV) i pierwszej damy USA Melanii Trump. Wyrażamy im szczerą wdzięczność” - stwierdził deputowany.
Kreml również potwierdził fakt porozumienia. Ewakuacja cywilów z miasta Oleszki na południu Ukrainy potrwa kilka dni – poinformował w piątek rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow.
W rosyjskim komunikacie pojawia się jednak inna data. „Siły rosyjskie wstrzymają ogień od godziny 4:00 czasu lokalnego (01:00 GMT) 27 października, aby ułatwić operację humanitarną w kontrolowanym przez Rosję mieście Oleszki” - poinformował w piątek generał Walerij Gierasimow, szef Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej.
Rola koordynacyjna należy do Melanii Trump. I o tym temacie była mowa podczas niedawnej rozmowy Putina i Trumpa - powiedział Pieskow, cytowany przez rosyjską agencję Interfax.
Pieskow w czasie konferencji prasowej podkreślił, że „ogromną pracę” w wynegocjowaniu zgody na zawieszenie broni w Oleszkach wykonała również pełnomocniczka przywódcy Rosji ds. praw człowieka Jana Lantratowa i jej ukraiński odpowiednik Dmytro Łubinec.
Dostarczona zostanie wystarczająca ilość pomocy humanitarnej, aby zaspokoić potrzeby wszystkich, którzy jej potrzebują. Co więcej, pracujemy nad tym, aby nie było to jednorazowe wydarzenie i nie ograniczało się tylko do Oleszek – powiedział Łubinec.
Trudna sytuacja w Oleszkach
Oleszki leżą około 4 km od Chersonia, na lewym, okupowanym przez Rosję brzegu Dniepru. Według doniesień drogi prowadzące do miasta są zaminowane i stale operują tam rosyjskie drony, co dodatkowo utrudnia mieszkańcom opuszczenie Oleszek.
Miasto zostało zajęte przez wojska rosyjskie w pierwszych dniach pełnoskalowej inwazji w lutym 2022 roku. W czerwcu 2023 roku zostało ono zalane w następstwie zniszczenia przez Rosjan zapory w Nowej Kachowce.
Ukraińskie władze alarmowały wcześniej, że sytuacja w Oleszkach jest tragiczna. W mieście bez dostępu do żywności i wody przebywa ok. 2 tys. osób, w tym 50 dzieci.
Szefowa administracji w Oleszkach Tetiana Hasanenko poinformowała pod koniec września, że rosyjscy żołnierze odbierają mieszkańcom żywność dostarczaną przez ukraińskie wojsko za pomocą dronów, a posiadanie produktów niepochodzących z Rosji może być powodem zatrzymania.
Rozmowy papieża
„Rosyjskie siły zbrojne robią wszystko, co w ich mocy, aby rozwiązać problem dostaw w Oleszkach” - oświadczył wcześniej rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow, cytowany przez agencje RIA Nowosti. Podkreślił, że sytuacja w tym miejscu jest krytyczna, ponieważ Ukraina robi wszystko, co w jej mocy, aby zakłócić te dostawy.
W poniedziałek papież Leon XIV rozmawiał przez telefon z prezydentem Ukrainy. W wydanym komunikacie Watykanu podkreślono, że papież nawiązał do bardzo poważnej sytuacji w okupowanym przez Rosję mieście Oleszki.
Jeszcze podczas pobytu w Poliklinice Gemelli papież rozmawiał w piątek z przywódcą Rosji Władimirem Putinem, apelując do niego o rozejm w celu umożliwienia dostaw pomocy dla ludności oraz bezpiecznej ewakuacji mieszkańców miasta.