Na podstawie wcześniejszych doniesień naukowych spodziewaliśmy się, że aktywność pszczół podczas częściowego zaćmienia będzie stopniowo spadać, aż podczas fazy całkowitej w ogóle ustanie - mówi pierwsza autorka pracy prof. Candace Galen. Nie spodziewaliśmy się jednak, że efekt będzie tak gwałtowny, pszczoły będą latać w czasie fazy częściowej zaćmienia w miarę normalnie, dopiero, gdy Słońce schowa się całkowicie, nagle przestaną. To jak cisza nocna po zgaszeniu światła na obozie - dodaje.
Na fali zainteresowania zaćmieniem 2017 pytania o to, co zwierzęta, ptaki i owady robią podczas tego zjawiska pojawiały się w Stanach Zjednoczonych coraz częściej. Badacze z University of Missouri zdali sobie sprawę, że w przypadku pszczół nikt tego wcześniej nie badał. Sami natomiast byli do tego wyjątkowo dobrze przygotowani, bo wcześniej opracowali i przetestowali metodę akustycznego badania prowadzonego przez pszczoły zapylania. Wystarczyło zamontować wśród kwiatów mikrofony i czujniki temperatury, by móc spokojnie śledzić zaćmienie i czekać, co z tego wyniknie - mówi Galen.
W projekcie finansowanym przez American Astronomical Society uczestniczyło ponad 400 naukowców amatorów, w tym dzieci szkolnych. W 16 miejscach na trasie całkowitego zaćmienia, w stanach Oregon, Idaho i Missouri zainstalowano stacje monitorujące. Mikrofony i termometry rejestrowały dźwięki w rejonach odległych od dróg, o dużej aktywności pszczół. Po zakończeniu zaćmienia, aparatura została przesłana na Uniwersytet, gdzie naukowcy przyporządkowali zmiany dźwięku, towarzyszącym zaćmieniu zmianom temperatury. Okazało się, że w częściowej fazie zaćmienia pszczoły kontynuują swoją pracę, by przerwać ją natychmiast, kiedy okolicę ogarnia ciemność fazy całkowitej. Co ciekawe, na nagraniach z 16 stacji, udało się znaleźć bzykanie zaledwie jednej pszczoły, która w fazie całkowitej pozostawała aktywna. Musiała się zamyślić.
Zdaniem autorów pracy wyniki eksperymentu pokazały, że pszczoły zachowują się w odpowiedzi na ciemności dokładnie tak, jak w nocy nawet jeśli ciemności następują niespodziewanie w środku dnia. W przyszłości będą starali się ustalić, czy owady, obserwując zmniejszające się oświetlenie, próbują - jak normalnie wieczorem - wrócić do ula. Na kolejne dogodne warunki do badań nie będą musieli nadmiernie długo czekać, kolejne całkowite zaćmienie Słońca będzie widoczne na terenie Ameryki Północnej 8 kwietnia 2024 roku.
