RMF24 RMF FM RMF MAXX RMF CLASSIC RMF ON
RMF24

Wkrótce premiera "Dziedzictwa" według prozy literackiego noblisty

Autor: Publikacja: Wtorek, 13 stycznia 2026 (13:45)

Na 30 stycznia zaplanowano premierę "Dziedzictwa", nowego spektaklu Teatru Żydowskiego w Warszawie na 75-lecie instytucji. Na uroczystej premierze przedstawienia pojawi się rodzina Icchoka Baszewisa Singera, m.in wnuczka pisarza Meirav Hen.

Chcesz widzieć więcej artykułów od RMF24? dodaj w Google

"Dziedzictwo" to sceniczna adaptacja niezrealizowanego serialu Krzysztofa Teodora Toeplitza, opartego na dwóch powieściach związanego z Warszawą noblisty Icchoka Baszewisa Singera: "Dwór" oraz "Spuścizna". Jej autorzy, Remigiusz Grzela i Robert Talarczyk, sięgając także do dylogii Singera, tworzą epicką, wielopokoleniową opowieść o losach rodziny Jakobich, w której prywatne dramaty, duchowe wybory i międzypokoleniowe konflikty splatają się z burzliwą historią Europy Środkowej XIX i XX wieku.

Powieści "Dwór" i "Spuścizna" napisane zostały w drugiej połowie lat 60. XX wieku. Akcja rozgrywa się od końca powstania styczniowego do początku XX wieku. Jak podkreślają twórcy spektaklu, Singer uchwycił w nich bardzo ważny dla swojego pokolenia temat, czyli porzucanie tradycji i kultury żydowskiej, odchodzenie od judaizmu, wybór asymilacji i nowoczesności.

Jak czytamy w opisie Teatru Żydowskiego, sztuka otwiera się mistycznym prologiem: modlitwą o życie umierającego cadyka. Od tej chwili narracja toczy się równolegle w trzech wymiarach - duchowym, rodzinnym i historycznym.

W spektaklu śledzimy losy Kalmana Jakobiego, patriarchy rodu, oraz jego córek: Miriam-Liby, Cipełe i Szajndł. Ich pragnienia, rozczarowania i próby wyrwania się z tradycji symbolizują narastające napięcie między wiarą a nowoczesnym stylem życia".

W finałowej scenie współczesna Narratorka - sama Gołda Tencer - staje się głosem pamięci, łącząc świat utracony Żydów z naszą teraźniejszością. To ona wypowiada słowa, które spinają całą opowieść klamrą refleksji: "A kiedy zostaną już same dybuki i nie będzie nikomu snuć tych historii z zaginionego świata czy cokolwiek ocaleje? A może będzie tylko wielka pustka i tylko wiatr będzie coś szeptał w jidisz? I nikt go nie będzie rozumiał."

Jak opowiada w rozmowie z RMF FM reżyser Robert Talarczyk w centrum scenicznej opowieści jest Kalman Jakobi, rozdarty pomiędzy ortodoksyjnym wychowaniem a koniecznością funkcjonowania w realiach nowoczesnego świata i prowadzenia biznesu.

"Dziedzictwo" zostało pomyślane jako teatr pamięci. Przestrzeń, w której przeszłe życie powraca w formie wspomnienia, widma, dybuka. 

Talarczyk nie tylko reżyseruje spektakl, ale także wciela się w główną rolę Kalmana Jakobiego. Gra tę postać na zmianę z Jerzym Walczakiem. W spektaklu gościnnie pojawi się też Gołda Tencer, z monologiem na finał.

Premiera "Dziedzictwa" odbywa się na finał wydarzeń związanych z obchodami 75-lecia Teatru Żydowskiego im. Estery Rachel i Idy Kamińskich. To jedyny teatr żydowski w Polsce i jeden z dwóch państwowych teatrów w Europie, który regularnie wystawia spektakle w języku jidysz.

W ostatnich latach na scenie Teatru Żydowskiego swoje spektakle realizowali m.in. Maja Kleczewska, Michał Zadara, Monika Strzępka i Paweł Demirski, Wiktor Rubin i Jolanta Janiczak, Anna Smolar, Marta Miłoszewska, Agata Duda-Gracz, Wojciech Kościelniak czy Michał Buszewicz. Robert Talarczyk reżyseruje w nim ponownie.

Próby trwają. Premiera 30 stycznia gościnnie w stołecznym Klubie Dowództwa. 


Źródło: RMF FM
Tagi: Warszawa

Najważniejsze Fakty

Zobacz również

Dalsza część artykułu pod materiałem video: