87 proc. - tyle Białorusinów, według oficjalnych wyników, zagłosowało w niedzielnych wyborach prezydenckich na rządzącego od 1994 r. Alaksandra Łukaszenkę.
O atmosferze strachu i terroru, która skutecznie uniemożliwiła jakiekolwiek protesty, mówił w Rozmowie o 7:00 w Radiu RMF24 białoruski opozycjonista Paweł Łatuszka.
Gość Piotra Salaka wskazywał, że w białoruskich więzieniach przetrzymywane są tysiące więźniów politycznych, a przed samymi wyborami władze wzmogły zatrzymania i represje.
Sytuacja jest na pewno gorsza niż w 2020 r. - uważa Łatuszka.
Wówczas - jak wojskowi strzelali do ludzi - mogli ponieść odpowiedzialność. Teraz ustawa pozwala strzelać do ludzi i nie ponosić odpowiedzialności - uzasadniał gość Radia RMF24.
Ja jestem optymistą. Wierzę, że uda nam się zmienić reżim na Białorusi jeszcze do tego czasu, gdy Łukaszenka odejdzie z tego świata - powiedział wiceszef Zjednoczonego Gabinetu Przejściowego Białorusi.
Zwolnienia z więzień "to nie są gesty", ale "rotacja"
Paweł Łatuszka powiedział w Rozmowie o 7:00 w Radiu RMF24, że nie ma informacji na temat sytuacji osadzonego w białoruskim więzieniu dziennikarza Andrzeja Poczobuta. Niestety, takie informacje do nas nie docierają i to jest sytuacja ogólna dla większości więźniów politycznych - dodał.
Oficjalne dane mówią, że na Białorusi jest dziś ponad 1,2 tys. więźniów politycznych.
Alaksandr Łukaszenka zwalnia co niektórych z odbywania kary. W ostatnim roku było 250 takich osób.
To nie są gesty. Jak można powiedzieć, że to są gesty - ułaskawić ludzi niewinnych pod koniec kary więzienia? (...) Ważne oczywiście, że ludzie opuszczają więzienia, ale jednocześnie Łukaszenka wsadził jeszcze więźniów politycznych. (...) To jest rotacja więźniów - opowiadał opozycjonista.
Nowa administracja USA a Łukaszenka
Łukaszenka zagrał w taką grę (...) wczoraj wyzwolił jedną obywatelkę Stanów Zjednoczonych. Ciekawe, że nikt nie wiedział, że ona miała status więźnia politycznego. Kobieta, 49-lat, która została zwolniona. (...) Moim zdaniem (Łukaszenka - red.) zrobił to specjalnie, żeby Stanom Zjednoczonym było trudniej wydać oświadczenie po tych "bezwyborach", które się odbyły na Białorusi - powiedział w Radiu RMF24 Paweł Łatuszka.
Poprzedni sekretarz stanu USA wydał oświadczenie, że Stany Zjednoczone nie uznają wyborów na Białorusi za uczciwe. Na razie stanowiska nowej administracji nie ma - mówił opozycjonista, dodając, że jest ono dla Białorusinów ważne.
Prowadzący rozmowę pytał, czy Białoruś może stać się elementem przetargowym w negocjacjach Trump-Putin.
Może być tak, że Białoruś będzie "deserem na stole obiadowym Putina" - powiedział Paweł Łatuszka, wskazując, że uprzedzał przed tym już w 2020 i 2021 r.
Trzeba brać to pod uwagę. Trzeba jak najwięcej wspierać demokratyczną większość społeczeństwa białoruskiego, ale jak dotychczas nie została opracowana mocna strategia wspierająca zmiany demokratyczne na Białorusi - dodał.
Łatuszka uważa, że na dziś wcielenie Białorusi do Rosji to scenariusz nierealistyczny.
97 proc. Białorusinów chce mieszkać w kraju niepodległym - wskazują badania socjologów.
Propaganda chce jednak zmienić poglądy Białorusinów od proeuropejskich do prorosyjskich, dlatego potrzebne jest mocne wsparcie - argumentował rozmówca Piotra Salaka. Niezależna prasa czy blogerzy to - jego zdaniem - ważne czynniki w walce o wolną Białoruś.
Jeżeli stracimy umysły Białorusinów, to stanie się tak, że za kilka lat, i niech Unia Europejska wtedy nie dziwi się, że na granicy Unii, również Ukrainy, będzie stał żołnierz rosyjski lub, nie daj Boże, żołnierz białoruski w mundurze rosyjskim, gotowy zaatakować Unię Europejską i Ukrainę - podsumował.
Wiceszef Zjednoczonego Gabinetu Przejściowego Białorusi uważa zarazem, że zmiana demokratyczna zależy nie od Brukseli, sąsiadów Białorusi czy od Waszyngtonu, ale samych Białorusinów.
Nastroje w armii białoruskiej
Piotr Salak zapytał swojego gościa, jakie nastroje panują dziś w białoruskiej armii i służbach specjalnych.
Przed 2022 r. większość armii - oficerów, profesjonalnej armii, chciała dołączyć do armii rosyjskiej - powiedział Paweł Łatuszka, tłumacząc to perspektywą większych wypłat czy lepszej amunicji.
Teraz, po rozpoczęciu wojny, większość nie chce być częścią armii rosyjskiej, ale na dziś raczej są gotowi wspierać Łukaszenkę - dodał.
Białoruski opozycjonista wskazał, że Łukaszenka wydaje na wojsko 10 proc. budżetu.
Łatuszka przywołał też historię innych dyktatorów, przypominając, że w trakcie swoich ostatnich wyborów Baszar al Asad uzyskał 95-proc. poparcie, a Saddam Husajn 100-proc.
Takich przykładów jest kilkanaście, jeśli mówimy o dyktatorach - tłumaczył gość internetowego Radia RMF24.
Groźby po protestach w Warszawie
Paweł Łatuszka relacjonował w Rozmowie o 7:00 w Radiu RMF24, że Alaksandr Łukaszenka powiedział w trakcie niedzielnej konferencji, w obecności dziennikarzy zachodnich, że w sprawie wszystkich osób, które wyszły w Warszawie na niedzielne protesty przeciwko wyborom na Białorusi, zostaną wszczęte na Białorusi sprawy karne.
Nie zapominajcie, że macie rodziny na Białorusi - miał powiedzieć dyktator.
Straszenie Białorusinów Polakami Łatuszka uważa za "głupią propagandę". Zdaniem opozycjonisty jego rodacy "znają Polaków" i wiedzą, że "nie planują jakichkolwiek agresji".
Paweł Łatuszka uważa, że mocne sankcje na Białoruś są wskazane, a Łukaszenka jest "luką" w sankcjach na Rosję. Ciosem w system byłoby także wydanie międzynarodowego nakazu aresztowania białoruskiego prezydenta - tłumaczył.