Biuro premiera Izraela Benjamina Netanjahu ogłosiło w niedzielę po północy, gdy minął termin obowiązywania pierwszej fazy rozejmu w Strefie Gazy, że Izrael akceptuje jego przedłużenie na czas muzułmańskiego ramadanu i żydowskiego święta Pesach oraz wezwało do tego samego Hamas.
Ponieważ Hamas odrzucił tę ofertę i nie zgodził się na dalsze negocjacje, premier Izraela rozkazał wstrzymanie dostaw do Strefy Gazy - przekazano w niedzielę rano.
"To wymuszenie, zbrodnia wojenna i jawny atak na porozumienie rozejmowe" - odpowiedział Hamas w oświadczeniu cytowanym przez agencję Reutera. Rządząca Strefą Gazy grupa wezwała też społeczność międzynarodową, by zmusiła Izrael do zmiany decyzji.
Według izraelskich szacunków pomoc humanitarna, która w ostatnich tygodniach dotarła do Strefy Gazy, pozwoli na przetrwanie ludności tego terytorium przez pięć miesięcy - napisał dziennik "Haarec".
Izraelski minister spraw zagranicznych Gideon Saar ogłosił w niedzielę, że USA "rozumieją i akceptują" decyzję o wstrzymaniu transportów.
Izrael przedstawił przedłużenie rozejmu jako plan wysłannika prezydenta USA Donalda Trumpa na Bliski Wschód Steve'a Witkoffa.
Według propozycji rozejm miałby zostać przedłużony w zamian za uwolnienie kolejnych zakładników. Część z nich miałaby zostać przekazana w pierwszym dniu obowiązywania przedłużonego rozejmu, a reszta - pod koniec okresu zawieszenia broni, o ile udałoby się wynegocjować warunki trwałego rozejmu. W rękach palestyńskich organizacji terrorystycznych przebywa 59 zakładników, z których, jak informowało wojsko, ponad połowa już nie żyje.
"Izrael nie pozwoli na zawieszenie broni bez uwolnienia naszych zakładników" - podkreślono w porannym komunikacie o zablokowaniu pomocy, zapowiadając też "dalsze konsekwencje", jeśli Hamas nadal będzie odmawiał przyjęcia tej propozycji.
Pierwsza faza zawieszenia broni w Strefie Gazy obowiązuje od 19 stycznia. Według pierwotnych założeń miała się skończyć w sobotę, a w niedzielę powinna się rozpocząć druga część porozumienia. Jej dokładne warunki nie zostały jednak jeszcze wynegocjowane. Drugi etap zakłada m.in. trwały rozejm, uwolnienie wszystkich zakładników i całkowite wycofanie się Izraelczyków ze Strefy Gazy.
Wcześniej informowano, że Izrael dąży do przedłużenia pierwszej fazy rozejmu, a Hamas domaga się przejścia do jego drugiej części. Media komentowały, że Izrael chce przedłużyć pierwszą fazę, by uwolnić kolejnych zakładników, bez konieczności wikłania się w trudne negocjacje dotyczące całkowitego zakończenia wojny.
W izraelskim komunikacie o przedłużeniu rozejmu nie zagrożono wznowieniem wojny, ale przypomniano, że według pierwotnych ustaleń, jeżeli druga faza rozejmu nie wchodzi w życie, zawieszenie broni jest podtrzymywane, dopóki trwają poważne negocjacje.
Tymczasem sekretarz stanu USA Marco Rubio podpisał w sobotę deklarację przyspieszającą dostawy sprzętu wojskowego do Izraela o wartości około 4 miliardów dolarów - poinformował Reuters. Rubio uzasadnił tę decyzję kruchością porozumienia o zawieszeniu broni między Izraelem a Hamasem.
W oświadczeniu zapewnił, że "będzie nadal wykorzystywać wszystkie dostępne narzędzia, aby wypełnić wieloletnie zaangażowanie Ameryki w bezpieczeństwo Izraela, w tym w postaci przekazania środków, które będą przeciwdziałać zagrożeniom bezpieczeństwa".
Polityk podkreślił, że użył nadzwyczajnych uprawień, aby przyspieszyć dostarczenie sprzętu wojskowego dla Izraela.
W ubiegłym tygodniu Pentagon poinformował z kolei, że Departament Stanu zatwierdził potencjalną sprzedaż Izraelowi bomb, materiałów wybuchowych oraz uzbrojenia o wartości prawie 3 mld dol. Jak zauważa Reuters, administracja prezydenta Trumpa poinformowała Kongres o tej sprzedaży broni w trybie pilnym. Oznacza to ominięcie wieloletniej praktyki umożliwiającej przewodniczącym oraz członkom komisji spraw zagranicznych Izby Reprezentantów i Senatu przeanalizowanie sprzedaży lub poproszenie o dodatkowe informacje przed formalnym powiadomieniem Kongresu.