Jak wygląda zmiana na norweskim tronie?
Przepisy głoszą, że nowy monarcha składa przed parlamentem przysięgę, że będzie rządził zgodnie z konstytucją i prawem. Jeśli Storting nie obraduje, król składa przysięgę na piśmie podczas posiedzenia Rady Państwa, a następnie powtarza ją na pierwszym posiedzeniu parlamentu.
Harald V zmarł w piątek o godz. 6.35 w Rikshospitalet w Oslo. W tym samym momencie dotychczasowy następca tronu - książę Haakon został nowym monarchą. Nie była do tego potrzebna koronacja ani osobna decyzja władz.
Oficjalne motto nowego króla to „Wszystko dla Norwegii”. Takiego samego używał jego ojciec oraz poprzedni monarchowie.
Haakon urodził się 20 lipca 1973 r. Imię otrzymał ku pamięci pradziadka, Haakona VII, pierwszego władcy w pełni niepodległej Norwegii, który panował w latach 1905-1957.
Haakon był przygotowywany do objęcia tronu przez większość życia. W ostatnich latach wielokrotnie wykonywał obowiązki głowy państwa jako regent podczas chorób i nieobecności króla. Bezpośrednio przed śmiercią ojca również pełnił tę funkcję.
Haakon ukończył Akademię Marynarki Wojennej w Bergen i służył na okręcie. W 1999 r. ukończył politologię na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley. Odbył później staż w norweskiej misji przy ONZ oraz kurs dyplomatyczny MSZ. W 2003 r. uzyskał tytuł magistra studiów rozwojowych na prestiżowej London School of Economics.
Jako książę koronny Haakon koncentrował się na młodzieży, ochronie środowiska i rozwoju międzynarodowym. Od 2003 r. był ambasadorem dobrej woli Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju.
Kontrowersje wokół żony i pasierba Haakona
Haakon, podobnie jak wcześniej jego ojciec Harald, wybrał sobie żonę spoza arystokracji. Gdy Mette-Marit Tjessem Hoeiby za niego wychodziła, była samotną matką. Początkowo ich relacja była medialną sensacją, ale z czasem wybranka Haakona została zaakceptowana. W ostatnim czasie kontrowersje wzbudziły jej ujawnione kontakty z oskarżanym o przestępstwa seksualne wpływowym finansistą Jeffreyem Epsteinem.
Mette-Marit ma obecnie ograniczone możliwości wspierania męża ze względu na ciężką chorobę. W 2018 r. rozpoznano u niej przewlekłe włóknienie płuc. W czerwcu przeszła udany przeszczep płuc.
Budzącą emocje postacią jest też Marius Borg Hoeiby - 29-letni pasierb nowego króla. W czerwcu został uznany za winnego gwałtów i przemocy domowej oraz skazany na więzienie. Zarówno on, jak i prokuratura złożyli apelację od wyroku. Haakon stwierdził wtedy, że Hoeiby powinien odpowiedzieć przed wymiarem sprawiedliwości jak każdy obywatel. Wyraził też współczucie dla osób, które miały zostać przez niego skrzywdzone.
Jak odnotowuje Reuters, nowy król Norwegii jest miłośnikiem surfingu. Stwierdził kiedyś, że gdyby nie należał do rodziny królewskiej, poświęciłby się właśnie zawodowemu uprawianiu tej dyscypliny.
