O problemie alarmują właściciele firm transportowych z różnych części Polski, m.in. z podkarpackiego, łódzkiego czy lubelskiego.
Do tej pory wydanie karty A1 było formalnością. Pracodawca wypełniał stosowny wniosek. Jeśli była zawarta umowa o pracę z kierowcą z Ukrainy czy z innego kraju, odprowadzane były za niego składki w odpowiedniej wysokości, to po złożeniu kompletu dokumentów wystarczyło czekać. Trwało to zazwyczaj kilka dni. Nagle jednak - jak mówią właściciele firm transportowych - coś się zmieniło.
Czekamy na decyzję na piśmie, ale już telefonicznie nasza pracownica zajmująca się tymi sprawami usłyszała, że A1 nie dostaniemy. Już nie może jeździć trzech kierowców, z początkiem lipca (karty) kończą się kolejnym 14 na łącznie 40 zatrudnionych - mówi reporterowi RMF FM Krzysztofowi Kotowi Jacek Kuś, prezes firmy transportowej z Lublina.
Właścicieli firm najbardziej bulwersuje fakt, że za kierowców odprowadzane są przecież składki. Pracują w Polsce jak najbardziej legalnie, posiadają ważne wizy na całą Unię Europejską. W ostatnich latach mieliśmy tylko 3 przypadki na setki kursów, że kierowca potrzebował skorzystać z pomocy medycznej na Zachodzie - mówi Kuś.
Taka jest specyfika firm transportowych, że kierowca jedzie z ładunkiem i wraca. Ci ludzie przecież wyruszają z Polski na Zachód. Są w trasie, ale zjeżdżają do Polski. Zgodnie z prawem zatrudnieni są w Polsce i tutaj rozliczany jest ich czas pracy jako kierowców. Wszystko odbywa się na podstawie polskiego prawa. Pracodawca ma prawo delegować pracownika za granicę - podkreśla Maciej Kulka, rozliczający czas pracy kierowców z kilkudziesięciu firm.
Argumenty, jakie pojawiają się między wierszami, że wolno im pracować w Polsce, ale nigdzie indziej, są irracjonalne - dodaje.
Wcześniej nie było problemu, wszystko było dobrze - i nagle ZUS zaczął widzieć problem? - pytają retorycznie właściciele firm transportowych. Według nich inna jest sytuacja, gdy - aby płacić niższe składki - zatrudnia się pracowników budowlanych w Polsce i stąd wysyła na Zachód. Pracują tam ciągiem przez wiele miesięcy - tu, według transportowców, można mieć wątpliwości, czy nie jest to naciąganie systemu. W transporcie kierowca wyjeżdża na kilka dni i wraca do Polski. Regulują to wszystko przepisy o czasie pracy kierowcy, rygorystycznie - jak podkreślają - przez wszystkich przestrzegane.
Sami kierowcy z Ukrainy, bez których polskie firmy by upadły, są zaniepokojeni o swój byt.
Przecież my nie zabieramy nikomu pracy. Brakuje Polaków, którzy chcieliby pracować na tirach - mówi Mykchailo. Jeździmy, pracujemy legalnie. Dlaczego są problemy? - pyta.
Karta A1 jest niezbędna. W niektórych krajach unijnych jak Francja nawet w wersji wydrukowanej, w Niemczech czy Austrii - jako plik elektroniczny do odczytu przez kontrolujących. Wszyscy tego wymagają. Mandat za brak karty to na początek 1000 euro, ale w przypadku recydywy kara to już 50 000 euro. Do tego kierowca, który nie ma A1, może być powstrzymany od dalszej jazdy. Wiąże się to z koniecznością dostarczenia na miejsce innego kierowcy, który posiada potwierdzenie ubezpieczenia A1. Trzeba go na miejsce dowieźć, a to strata czasu, opóźnienie ładunku.
ZUS być może nieświadomie działa na korzyść krajów zachodnich i tamtejszych firm, dla których jesteśmy ogromną konkurencją. Co chwilę wprowadzają przecież kolejne ograniczenia, np. stawki minimalnego wynagrodzenia za czas przejazdu przez ich kraj, zakaz spędzania cotygodniowego odpoczynku w kabinie.
Cały czas coś, żebyśmy byli mniej konkurencyjni - mówi Jacek Kuś, prezes firmy transportowej. ZUS dokładna kolejny kamyczek do ogródka - dodaje.
Transportowcy ryzykować nie będą, choć według prawników wydawanie kart A1 to czynność administracyjna. Skoro pracownik jest zarejestrowany, są opłacane składki - wydanie karty powinno być oczywiste.
Bez ukraińskich kierowców nie będzie miał kto przewieźć naszych ładunków na Zachód - bo polskich kierowców jest za mało, nawet o 40 procent.
(e)