Christine Lagarde wystąpiła w środę przed International Business Council Światowego Forum Ekonomicznego w Genewie. Jej diagnoza była jednoznaczna: Europa nie może przegapić drugiej cyfrowej rewolucji, jaką jest sztuczna inteligencja.
Europa w dużej mierze przegapiła pierwszą cyfrową rewolucję, ponieważ komercyjne korzyści z rozpowszechnienia technologii informacyjnych i komunikacyjnych zostały w nieproporcjonalnym stopniu przechwycone gdzie indziej. Nie możemy pozwolić sobie na powtórzenie tego doświadczenia ze sztuczną inteligencją - powiedziała Lagarde.
Potencjał jest ale brakuje kapitału
Zdaniem szefowej EBC Europa ma wszystko, by konkurować z takimi gigantami jak USA i Chiny. Podkreśla, że UE odpowiada za około 6 proc. światowej populacji, a mimo to skupia aż 15 proc. naukowców-badaczy. Zaznacza przy tym, że blisko jedna piąta najczęściej cytowanych artykułów naukowych na świecie jest produktem europejskich umysłów.
Problem tkwi jednak w finansowaniu. Europejskie przedsiębiorstwa pozyskują kapitał głównie poprzez kredyt bankowy, a rynki kapitałowe pozostają zamknięte w granicach poszczególnych państw członkowskich. Rozdrobnienie regulacyjne oznacza wyższe koszty, dłuższe procedury i bariery w działalności transgranicznej.
W efekcie europejskie firmy napotykają więcej przeszkód w skalowaniu działalności niż ich amerykańscy konkurenci. To z kolei przyczynia się do relokacji poza rynek UE.
Dwie reformy na stole
Lagarde wezwała do przyspieszenia dwóch kluczowych projektów negocjowanych obecnie w Brukseli. Pierwszy to Unia Oszczędności i Inwestycji (SIU) - pakiet legislacyjny mający bliżej zintegrować europejskie rynki kapitałowe. Porozumienie ma zapaść do końca roku, choć państwa członkowskie wciąż spierają się o scentralizowany nadzór.
Drugi projekt to EU Inc. - propozycja opcjonalnej, ogólnounijnej formy prawnej spółki. Ma ona pozwolić firmom, zwłaszcza startupom, szybciej i taniej rejestrować się oraz działać ponad granicami, omijając mozaikę 27 krajowych systemów. Ten projekt również ma zostać zatwierdzony do końca roku.
Echo raportu Draghiego
Analiza Lagarde w dużej mierze pokrywa się z diagnozą jej poprzednika. Mario Draghi w głośnym raporcie o konkurencyjności z 2024 roku wskazał AI jako ostatnią szansę Europy na powrót do międzynarodowego wyścigu technologicznego.
Komisja Europejska podjęła już część rekomendacji. Uruchomione zostały inicjatywy wspierające wdrażanie AI w strategicznych sektorach oraz finansowanie wielkich centrów danych, w tym tzw. gigafabryk AI.
