Światowa Organizacja Alergii (WAO), co roku poświęca jeden tydzień wybranemu zagadnieniu, które wymaga zwiększenia świadomości zarówno wśród pacjentów, jak i lekarzy. W tym roku od 13 do 19 czerwca tematem przewodnim jest anafilaksja. W 2020 r. na 100 tys. osób z alergiami odnotowano na świecie od 50 do 112 przypadków wstrząsów anafilaktycznych.
W Polsce anafilaksja, co roku zdarza się u 130 tys. osób, a około 100 osób z jej powodu umiera - alarmuje prezes Polskiego Towarzystwa Alergologicznego prof. Marek Kulus.
Niepokojące są pojawiające się po posiłku, podaniu leku czy użądleniu takie objawy, jak pokrzywka, silny świąd całego ciała, napad kaszlu obrzęk w gardle i obrzęk języka, a także duszność, świszczący oddech oraz silny spadek ciśnienia krwi.
Śmiertelne przypadki dotyczą̨ tych pacjentów, u których reakcja wystąpiła po raz pierwszy, a dotąd nie mieli świadomości, że cierpią̨ na alergię. To są̨ tylko dane szacunkowe, gdyż anafilaksja, jako jednostka chorobowa nie jest ujęta w oficjalnych statystykach - zaznacza prof. Kulus.
W razie braku reakcji organizmu po podaniu adrenaliny (od 5 do 10 min.), konieczne jest podanie drugiej dawki adrenaliny oraz jak najszybsze wezwanie karetki pogotowia.
Adrenalinę należy wstrzyknąć w przednio-boczną powierzchnię uda, najlepiej w jednej trzeciej jego górnej części.
W razie utraty przytomności, osobę dotkniętą anafilaksją trzeba ułożyć w pozycji leżącej z nogami uniesionymi do góry. Na każdej strzykawce czy ampułkostrzykawce jest instrukcja obsługi.
Eksperci Polskiego Towarzystwa Alergologicznego zaznaczają, że żadna alergia nie jest przeszkodą, żeby zaszczepić się przeciw Covid-19.
Osoba, która miała wstrząs anafilaktyczny w przeszłości, nie może być zakwalifikowana do szczepienia przeciwko covid bez konsultacji alergologicznej. Lekarz alergolog zaleci, w jakim zabezpieczeniu może być taki pacjent zaszczepiony. Natomiast, jeżeli pacjent w wywiadzie nie miał ciężkiej reakcji po lekach, pokarmach, a jedynie lekką reakcję, np. pokrzywkę, to nie wymaga konsultacji alergologicznej przed szczepieniem. Wystarczy tylko wydłużyć okres obserwacji po szczepieniu z 15 do 30 minut - podkreśla prof. Ewa Czarnobilska z PTA.
Dodaje, że Centrum alergologii krakowskiego Szpitala Uniwersyteckiego, którym kieruje otrzymuje zapytania od pacjentów - nie tylko z Krakowa, ale i m.in. z Warszawy, Wrocławia - co robić, jeśli po pierwszej dawce szczepionki miało się wstrząs anafilaktyczny. Lekarze z SU są w stanie sprawdzić, czy ktoś jest uczulony na glikol obecny w szczepionce, ale - jak zauważa profesor Czarnobilska - wciąż nie wiadomo, co dalej z takim pacjentem. Wstrząs anafilaktyczny po pierwszej dawce jest bezwzględnym przeciwwskazaniem do podania drugiej dawki. W efekcie pacjent pozostaje nie w pełni zaszczepiony.
Dotąd odnotowano w Polsce jedynie około 35 przypadków wstrząsu po szczepieniu przeciw Covid-19 na ponad 18 mln zaszczepionych osób - informuje PTA.