W warszawskim Liceum Ogólnokształcącym nr 47 nauczycielki dziwią się, gdy pytam o zmiany. W tej szkole zajęcia dla jednej klasy (dwóch grup) prowadzi dwóch pedagogów. Nie ma więc problemów z podziałem na ćwiczących w poprzednich latach i na nowych uczniów, wcześniej ze zwolnieniami.
Jakie rozwiązania proponują na przykład dla uczniów z chorobami serca? Musimy wiedzieć, jakie ćwiczenia może wykonywać dany uczeń. Jeśli była to choroba serca, możemy zaproponować gimnastykę - mówi nauczycielka WF-u Grażyna Szylberg - Problem jest na przykład na sali gimnastycznej, ale możemy zaangażować ich do sędziowania, liczenia punktów w rozgrywce meczu. Wcześniej ci uczniowie mieli wolne i nie wiedzieli nawet, ile osób stoi w polu jednej drużyny siatkarskiej, czy ilu jest zawodników na boisku piłkarskim.
Jeśli szkoła ma siłownię jest prościej - dodaje wuefistka Maryla Kozaczuk. I dodaje, że to sprawiedliwe rozwiązanie, każdy powinien się ruszać, nawet niepełnosprawny. Oczywiście w dużych szkołach łatwiej wyodrębnić grupy równolatków, którzy wcześniej nie chodzili na zajęcia wychowania fizycznego. Małe szkoły często mają z tym problem. I z osobnymi zajęciami, i z liczbą nauczycieli, i z miejscem specjalistycznych ćwiczeń.
Ministerstwo jest jednak nieugięte. W zdecydowanej większości przypadków nie widzę powodów, by dzieci były zwalniane z zajęć w ogóle - mówi minister edukacji, Joanna Kluzik-Rostkowska. Są tylko grupy ćwiczeń, których dziecko nie może wykonywać. WF to bardzo ważne zajęcia, na których powinna się liczyć aktywność, systematyczność, zaangażowanie. Kiedy proponowaliśmy te zmiany w rozporządzeniu, rzeczywiście część nauczycieli mówiła, że od dawna tak pracują; część jednak była sceptyczna, bo dla nich liczyły się wyniki uczniów. Myślę, że to pewien proces w kwestii świadomościowej - dodaje szefowa MEN. Z drugiej strony przyznaje, że także przez wielu wuefistów zajęcia sportowe są traktowane jako "przedmiot drugiej kategorii".
Czego się Jaś nie nauczy... - czyli powody zwolnień z WF-u
Wstyd w okresie dojrzewania, walka o lepsze oceny na innych przedmiotach, czy wreszcie - lenistwo. Powodów opuszczania zajęć wychowania fizycznego jest mnóstwo.
Minister służy przykładem, który - jak sama przyznaje - często powtarza: Jest Jaś. Jaś jest bardzo dobrym uczniem. Jest w piątej czy szóstej klasie. Ma same szóstki. Bardzo mu zależy by mieć najlepsze wyniki, no ale właśnie nie jest najsprawniejsze i ma z tym kłopot. W związku z tym mama Jasia nie chce mu psuć świadectwa, idzie do lekarza i mówi: Panie doktorze, może pan wypisze zwolnienie mojemu dziecku.
Ale zwolnienia z WF-u nie dotyczą tylko prymusów. Bardzo duży problem jest też na poziomie gimnazjum. Tu duży wpływ ma samorząd. Bo istotnie są na przykład dziewczynki w okresie dojrzewania nie chcą brać udziału w zajęciach koedukacyjnych, gdy sala gimnastyczna jest dzielona z grupą dorastających chłopców - tłumaczy Kluzik-Rostkowska. Rozwiązania tych kwestii... leżą już jednak po stronie samorządów.
Nowe ocenianie: skok przez kozła czy skok przez płotki?
Nauczycielki z 47 LO w Warszawie dziwią się też "nowym metodom oceniania". My stosowałyśmy już wcześniej taką formę oceny - czyli zaangażowanie w pracę, aktywność - od kilku lat. Dokładnie od wprowadzenia nowej podstawy programowej - mówi Grażyna Szylberg.
Nauczyciel wychowania fizycznego z innej szkoły przyznaje jednak, że jest też część pedagogów, którzy nie przykładają się do zajęć i trudno im inaczej oceniać uczniów. Prosi o anonimowość i przyznaje: W wielu szkołach jest zasada: "majta i grajta", a nauczyciel ma niemal 45 minut dla siebie. Tak jest zwłaszcza na zajęciach dla grup chłopców, którzy na każdym WF-ie grają w piłkę nożną. Jeśli nauczyciel się zaangażuje - przeprowadzi kilkuminutową rozgrzewkę. Istnieje ryzyko, że WF wcale nie będzie traktowany lepiej. A żeby wszyscy byli zadowoleni, średnia każdej klasy z tego przedmiotu będzie wynosiła 5,0.