Inwazja rozdymki na Morzu Śródziemnym
Rozdymka (Lagocephalus sceleratus), ryba pochodząca z wód Oceanu Indyjskiego i Pacyfiku, coraz liczniej pojawia się w Morzu Śródziemnym. Do Europy dotarła przez Kanał Sueski, początkowo rozprzestrzeniając się u wybrzeży Turcji, a obecnie masowo występuje w Grecji. W ostatnich latach jej populacja gwałtownie wzrosła – zwłaszcza w popularnych regionach turystycznych, takich jak Kreta, Rodos czy południowe wybrzeże Morza Egejskiego.
Z powodu narastającego problemu, grecki rząd zdecydował się na wprowadzenie programu nagród za odławianie rozdymki. Rybacy mogą liczyć na wypłatę 5 euro za każdy kilogram złowionej ryby.
Inwazyjna rozdymka nie ma naturalnych wrogów w Morzu Śródziemnym, co pozwala jej na niekontrolowane rozmnażanie. Ryba ta żywi się szerokim wachlarzem organizmów – od krewetek i krabów po cenione ryby jadalne, takie jak dorady.
Od czasu wprowadzenia programów odłowu na Cyprze i w Grecji usunięto już ponad 100 ton rozdymki. Monitoring naukowy potwierdza, że gatunek ten rozprzestrzenił się także na wody Włoch i Hiszpanii, a pojedyncze osobniki pojawiły się również w innych krajach basenu Morza Śródziemnego.
W ramach działań prewencyjnych greckie władze rozpoczęły także budowę barier morskich w newralgicznych zatokach oraz prowadzą szeroko zakrojone kampanie informacyjne skierowane do turystów i mieszkańców.
Rozdymka: trujące mięso i groźne ugryzienia
Rozdymka budzi niepokój nie tylko ze względu na swoją liczebność i agresywność, ale przede wszystkim z powodu toksyczności. Jej mięso i narządy zawierają silną neurotoksynę – tetrodotoksynę (TTX), która nie ulega rozkładowi podczas obróbki termicznej. Spożycie nawet niewielkich ilości tej substancji może prowadzić do śmiertelnego zatrucia, powodując paraliż mięśni, niewydolność oddechową i serca.
Dodatkowym zagrożeniem są ostre, dziobowate zęby rozdymki. Ryba ta potrafi przegryźć nie tylko sieci czy puszki aluminiowe, ale również spowodować głębokie, bolesne rany u człowieka. W ostatnich latach odnotowano wzrost liczby zgłoszeń dotyczących ugryzień, zwłaszcza wśród kąpiących się turystów.
Czy rozdymka zagraża turystom?
Według ekspertów, ryzyko poważnego ataku na pływaków pozostaje niewielkie, choć incydenty się zdarzają. Hellenic Centre for Marine Research informuje, że do tej pory odnotowano pojedyncze przypadki ugryzień, jednak ze względu na coraz liczniejszą obecność rozdymek w płytkich wodach, szczególnie w pobliżu popularnych plaż, należy zachować ostrożność.
Czerwony Krzyż wprowadził oficjalne zalecenia dotyczące pierwszej pomocy w przypadku ugryzienia przez rozdymkę. Rany należy natychmiast przemyć dużą ilością wody z mydłem, ucisnąć czystą tkaniną oraz jak najszybciej zgłosić się po profesjonalną pomoc medyczną. Władze apelują, aby nie próbować samodzielnie stosować środków antyseptycznych, które mogą dodatkowo podrażnić ranę.
