„Nie jest nam wszystko jedno”
Tysiące osób zgromadziły się w czwartek przed Narodowym Teatrem Dramatycznym im. Iwana Franki w Kijowie. Protestują przeciwko odwołaniu Mychajła Fedorowa ze stanowiska ministra obrony Ukrainy. Uczestnicy demonstracji chcą przywrócenia Fedorowa i zwolnienia naczelnego dowódcy Sił Zbrojnych Ukrainy generała Ołeksandra Syrskiego.
Demonstranci skandowali hasła: „Przestańcie wszystko niszczyć”, „Fedorow naszym ministrem obrony”, „Hańba”, „Chwała Siłom Zbrojnym Ukrainy”, „Przywrócić Fedorowa”, „Dymisja dla Syrskiego”, „Syrski to diabeł”, „Władza to naród”, „Nie jest nam wszystko jedno”.
Konflikt Fedorowa z Syrskim
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski miał powiedzieć podczas środowego spotkania z deputowanymi ze swej frakcji parlamentarnej Sługa Narodu, że Fedorow jest skonfliktowany z generałem Syrskim oraz innymi dowódcami i konfliktu nie udaje się rozwiązać.
Sam Fedorow potwierdził, że nie będzie ministrem obrony w nowym rządzie Serhija Koreckiego. Dziś przekazał też, że odrzucił propozycję Zełenskiego, by być doradcą prezydenta.
Już po swojej dymisji Fedorow potwierdził, że jest skonfliktowany z Syrskim. Dodał, że wszystkie inicjatywy proponowane przez niego i jego zespół były blokowane przez generała.
„Jeśli chcemy zwyciężyć asymetrycznie, z minimalnymi stratami, powinniśmy zmienić naczelnego dowódcę i szefa Sztabu Generalnego” – powiedział Fedorow podczas briefingu dla dziennikarzy.
Według Fedorowa prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski nie stanął jeszcze po stronie generała Syrskiego. Myślę, że prezydent słyszy naród ukraiński. I mam nadzieję, że ta sytuacja będzie poprawiona – powiedział były minister obrony.
Sam Zełenski stwierdził później, że nie podjął jeszcze decyzji w sprawie następcy Fedorowa. Stwierdził, iż jest pewien, że dotychczasowy minister obrony będzie dalej z nim współpracować. Zdaniem Zełenskiego ludzie mają prawo wyrażać swoje opinie.
„Przeszkadza wam Fedorow? Spróbujcie nie kraść”
Protestujący w Kijowie przynieśli transparenty z napisami: „Skuteczny minister przeszkadza w korupcji?”, „Od kiedy skuteczność stała się wyrokiem?”, „Przeszkadza wam Fedorow? Spróbujcie nie kraść”, „Skutecznych ministrów nie zwalnia się w czasie wojny”, „Rosja jest zachwycona waszymi decyzjami”. 35-letni Fedorow cieszy się opinią polityka zwalczającego korupcję i unowocześniającego wojsko ukraińskie, szczególnie jeśli chodzi o systemy bezzałogowe.
Jestem przeciwko Syrskiemu. Ma 60 lat, uważam, że nie powinno mu się przedłużać kontraktu w armii, który kończy się dosłownie za tydzień. Trzeba go wyrzucić z wojska i odesłać tam, skąd pochodzi (Syrski urodził się w Rosji). Działa dokładnie tak samo, jak Rosjanie – mówił jeden z protestujących.
Nie mogę teraz być nigdzie indziej, tylko tu na proteście. Mój syn jest wojskowym, stoję tu więc także w jego imieniu i w obronie jego praw. Fedorow to obiektywnie najlepszy minister obrony, jakiego miała Ukraina. To, że któremuś z polityków nie spodobało się, że rozbił układy korupcyjne, nie oznacza, że ma się to odbijać się na społeczeństwie. Nie zgodzimy się na to i będziemy domagać się jego powrotu. On jest nadzieją, jakiej ten kraj nie miał od dawna w ciągu tych pięciu lat wojny – mówiła PAP inna uczestniczka protestu.
Błyskawiczna organizacja protestu
Dzisiejszy wiec zorganizowano za pośrednictwem mediów społecznościowych w środę wieczorem.
Wielu demonstrantów uznaje Fedorowa za jednego z najskuteczniejszych ministrów rządu. Ich zdaniem jego odwołanie mogłoby zahamować reformę obronności i wzmocnić przestarzałe, postsowieckie podejście do rządzenia.
Organizatorzy spodziewają się, że demonstracja potrwa do wieczora. Policja na miejscu zdarzenia poinformowała, że nie odnotowano żadnych incydentów ani zagrożenia dla bezpieczeństwa publicznego.
Kim jest Mychajło Fedorow?
Fedorow został ministrem obrony Ukrainy 14 stycznia tego roku. Wcześniej pełnił funkcję pierwszego wicepremiera i ministra transformacji cyfrowej Ukrainy. Fedorow uchodził za jednego z najbliższych współpracowników prezydenta Zełenskiego, ale zdaniem ukraińskich mediów ostatnio zaobserwowano u niego polityczne ambicje.
Miejsce dzisiejszego protestu nie jest przypadkowe – teatr Iwana Franki znajduje się zaledwie kilka kroków od Kancelarii Prezydenta i był miejscem masowych protestów w lipcu ubiegłego roku. Wtedy tysiące Ukraińców demonstrowało po tym, jak parlament przegłosował pozbawienie niezależności Narodowego Biura Antykorupcyjnego Ukrainy (NABU) i Specjalnej Prokuratury Antykorupcyjnej (SAPO).
Demonstracje te stały się największymi antyrządowymi protestami od początku pełnoskalowej inwazji Rosji w 2022 roku. Kiedy wiece rozprzestrzeniły się po całym kraju, Zełenski w ciągu kilku dni zmienił decyzję i przywrócił niezależność agencji.
Dymisja Fedorowa jest częścią szerszej reorganizacji rządu, w ramach której premier Julia Swyrydenko opuściła urząd. Dziś parlament powołał Serhija Koreckiego na stanowisko premiera.
