Od „Szpiegowa” do osiedla dla Warszawiaków
Przy ulicy Sobieskiego 100 w Warszawie przez lata znajdował się kompleks mieszkalny, w którym mieszkali pracownicy ambasady ZSRR, a później Federacji Rosyjskiej. To miejsce, znane potocznie jako „Szpiegowo”, przez dekady uchodziło za symbol sowieckiej obecności w Polsce. Jednak w styczniu 2025 roku, po wielu latach starań i uregulowań prawnych, teren został oficjalnie przekazany Warszawie przez Skarb Państwa.
Nieprzypadkowo właśnie 22 lipca ogłoszono wyniki konkursu na koncepcję architektoniczno-urbanistyczną zagospodarowania tego miejsca.
W słusznie minionych czasach 22 lipca był świętem komunistycznej władzy. Tym razem 22 lipca ogłaszamy wyniki konkursu na zagospodarowanie niegdysiejszego pomnika sowieckiej dominacji. Żeby w końcu służył Warszawiakom – podkreślił prezydent stolicy Rafał Trzaskowski.
Nowy budynek i modernizacja zabytkowego obiektu
Zwycięska koncepcja, przygotowana przez pracownię JSK Architekci, przewiduje kompleksowe zagospodarowanie terenu. Oprócz modernizacji istniejącego, zabytkowego budynku, objętego ochroną konserwatorską, powstanie także zupełnie nowy budynek od strony ulicy Sobieskiego, w miejscu dawnych zabudowań pomocniczych, w tym byłego klubu oficerskiego.
Po zakończeniu inwestycji cały kompleks będzie oferował 180 mieszkań komunalnych, z czego 108 znajdzie się w nowym budynku. Projekt zakłada pełną dostępność dla osób z niepełnosprawnościami i o szczególnych potrzebach. Władze miasta zapewniają, że inwestycja zostanie zrealizowana z poszanowaniem historycznego charakteru miejsca, jednocześnie przystosowując je do współczesnych wymagań mieszkańców stolicy.
Harmonogram i finansowanie inwestycji
Pracownia JSK Architekci, jako laureat konkursu, zostanie zaproszona do negocjacji w trybie zamówienia z wolnej ręki na wykonanie pełnej dokumentacji projektowej. Umowa ma zostać podpisana do stycznia 2027 roku. Po zakończeniu fazy projektowej i uzyskaniu niezbędnych pozwoleń miasto planuje ogłoszenie przetargu na realizację robót budowlanych.
W budżecie Warszawy zabezpieczono już ponad 132 miliony złotych na realizację tej inwestycji.
Historia i znaczenie „Szpiegowa”
Kompleks przy ulicy Sobieskiego 100 to ponad 7 tysięcy metrów kwadratowych powierzchni użytkowej. W czasach PRL-u i później mieszkali tu pracownicy ambasady ZSRR, a następnie Federacji Rosyjskiej oraz przedstawiciele handlowi. Budynki pełniły także inne funkcje – mieścił się tu klub rozrywkowy i hala do koszykówki. Przez lata nieruchomość była przedmiotem licznych sporów i negocjacji między polskim a rosyjskim MSZ.
Od momentu opuszczenia przez dotychczasowych użytkowników, budynek stopniowo popadał w ruinę. Przejęcie „Szpiegowa” przez miasto otworzyło możliwość nadania temu miejscu nowego, społecznego znaczenia.
Inne rosyjskie nieruchomości w Warszawie
Przy okazji przejęcia „Szpiegowa” warto przypomnieć, że w Warszawie znajdują się jeszcze cztery inne nieruchomości użytkowane przez Federację Rosyjską. Wśród nich są: siedziba ambasady przy ul. Belwederskiej 49, budynek mieszkalny przy ul. Bobrowieckiej 2B, wydział Konsularny Ambasady FR oraz Dom Rosyjski przy ul. Belwederskiej 25, a także blok mieszkalny przy ul. Beethovena 3, który jest już własnością miasta.
W styczniu 2023 roku Warszawa przejęła od Rosji również budynek dawnej szkoły przy ulicy Kieleckiej, gdzie niegdyś uczyły się dzieci sowieckich dyplomatów.
