Nie żyje prof. Andrzej Elżanowski – naukowiec, obrońca praw zwierząt
O śmierci naukowca poinformowało w czwartek Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Zwierząt (OTOZ). Badacz zmarł w wieku 76 lat. Swoje życie zawodowe dzielił między biologię a działania na rzecz humanitarnego traktowania zwierząt.
Zwierzęta straciły swojego bezkompromisowego rzecznika. A my sojusznika w walce o ich prawa – przekazali przedstawiciele OTOZ.
Przez dziesięciolecia najważniejszą dziedziną badań prof. Elżanowskiego była ewolucja ptaków, szczególnie tych żyjących w erze mezozoicznej. Wspólnie z Peterem Wellnhoferem opisał pokrewieństwo ptaków z teropodami, czyli dwunożnymi, mięsożernymi dinozaurami.
Naukowiec odegrał ważną rolę w tworzeniu prawa dot. zwierząt
Wiedzę naukową prof. Elżanowski przekładał na konkretne działania w obronie praw zwierząt. Od 2011 roku był przewodniczącym Polskiego Towarzystwa Etycznego. Zasiadł w pierwszej Krajowej Komisji Etycznej ds. Doświadczeń na Zwierzętach i doprowadził do wprowadzenia w Polsce skali oceniającej stopień inwazyjności badań, a więc siły bólu i uciążliwości doświadczeń naukowych.
Naukowiec odegrał istotną rolę w tworzeniu polskiego prawa. Był współautorem projektu nowelizacji Ustawy o ochronie zwierząt z 2010 roku oraz architektem kampanii przeciwko ubojowi rytualnemu bez ogłuszania.
Sprzeciwiał się m.in. złym warunkom w masowych hodowlach zwierząt gospodarskich, schroniskach i ogrodach zoologicznych. Wspierał kampanie przeciwko brutalnej eksploatacji zwierząt.
„Wiedział, że zwierzę nie jest abstrakcyjnym okazem”
„Zapamiętam go przede wszystkim jako człowieka, który swoją ogromną wiedzę biologiczną potraktował serio – również wtedy, gdy prowadziła do niewygodnych wniosków” – wspomina profesora w mediach społecznościowych dr Robert Maślak z Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego i członek Państwowej Rady Ochrony Przyrody.
„(Prof. Elżanowski) wiedział, że zwierzę nie jest abstrakcyjnym »okazem«, elementem produkcji ani jednostką populacji, lecz istotą, dla której jej własne życie ma znaczenie. I przez dziesięciolecia konsekwentnie domagał się, abyśmy także my zaczęli traktować ten fakt poważnie” – dodał dr Maślak.
Andrzej Elżanowski urodził się 21 stycznia 1950 roku w Przasnyszu. Studia zoologiczne ukończył w 1972 roku na Uniwersytecie Warszawskim. Tytuł profesora nauk biologicznych otrzymał w 2003 roku. W swojej karierze pracował m.in. w amerykańskim Smithsonian Institution, w Instytucie Biochemii Maxa Plancka w Niemczech, a w Polsce na Uniwersytetach Warszawskim i Wrocławskim oraz w Polskiej Akademii Nauk. Był weganinem.
