18 marca to druga niedziela, kiedy nie zrobimy zakupów w większości sklepów. To efekt obowiązującej od 1 marca ustawy ograniczającej handel. Zgodnie z nowym prawem w każdym miesiącu dwie niedziele będą handlowe - pierwsza i ostatnia. Najbliższe niedzielne zakupy będą możliwe 25 marca. W tym roku będziemy mogli zrobić zakupy w 21 niedziel. Z kolei kwietniu, w związku z Wielkanocą, tylko jedna niedziele będzie handlowa - 29 kwietnia.

Zdjęcie ilustracyjne /Patryk Serwanski /RMF FM

Zakaz nie obowiązuje: w piekarniach, cukierniach, lodziarniach, na stacjach paliw płynnych, w kwiaciarniach, w handlu kwiatami, wiązankami, wieńcami i zniczami przy cmentarzach, w zakładach pogrzebowych, w sklepach z pamiątkami, w sklepach z prasą, biletami komunikacji miejskiej, wyrobami tytoniowymi, kuponami gier losowych i zakładów wzajemnych, placówkach pocztowych. Żeby pod szyldem np. kwiaciarni nie sprzedawać innych towarów, ustawa precyzuje, że handel w niedziele w kwiaciarniach będzie dozwolony, ale tylko wtedy, gdy przeważająca działalność będzie polegać na handlu kwiatami. W piekarniach, cukierniach oraz lodziarniach - na sprzedaży wyrobów piekarniczych i cukierniczych.

W maju, czerwcu, lipcu, sierpniu, wrześniu, październiku i listopadzie Polacy będą mogli udać się na zakupy w pierwsze i ostatnie niedziele tych miesięcy - 6 i 27 maja, 3 i 24 czerwca, 1 i 29 lipca, 5 i 26 sierpnia, 2 i 30 września, 7 i 28 października oraz 4 i 25 listopada.

W grudniu zakaz handlu będzie obowiązywał tylko w jedną niedzielę - 9 grudnia. W pozostałe będzie można zrobić zakupy.

Bilans pierwszej niehandlowej niedzieli

11 marca był pierwszą niedzielą objętą zakazem handlu. W całej Polsce były prowadzone kontrole Państwowej Inspekcji Pracy. Inspektorzy sprawdzali, czy przedsiębiorcy przestrzegają przepisy ustawy. Pracowało wtedy pół tysiąca inspektorów pracy.

Inspektorzy PIP sprawdzili 7 tys. placówek handlowych, większość z nich była zamknięta. W 2,5 tys. placówek, które były otwarte przeprowadzili kontrole. PIP poinformowała, że większość przedsiębiorców przestrzegała zakazu. Sklepy wielkopowierzchniowe były zamknięte, a w małych sklepach pracowali właściciele, albo członkowie ich rodzin. Inspektorzy pracy nałożyli kilka mandatów w wys. 1 tys. zł (np. w Poznaniu, Krakowie oraz Szczecinie). W dwóch przypadkach mają zostać skierowane do sądu wnioski o ukaranie.

Okręgowe Inspektoraty Pracy pełniły dyżur telefoniczny od godziny 8 do 20. Wpłynęło do nich 341 zgłoszeń. Najwięcej w Warszawie (93), w Katowicach (56), we Wrocławiu (27), w Gdańsku (25). Najmniej zgłoszeń było w Białymstoku (2), w Opolu (4), w Łodzi (6). Ok. jedna czwarta zgłoszeń okazała się uzasadniona. 

Kolejne zmiany w 2019 roku

Od 1 stycznia 2019 roku przepisy ustawy ograniczającej handel w niedziele będą zaostrzone - handel będzie dozwolony tylko w jedną niedzielę w miesiącu - ostatnią. Polacy zrobią zatem zakupy w 15 niedziel.

Od 1 stycznia 2020 roku ograniczenie handlu będzie jeszcze większe - będzie obowiązywał zakaz handlu we wszystkie niedziele z wyjątkiem siedmiu w roku. Od 2020 roku wolne od handlu będą tylko: dwie niedziele handlowe przed świętami Bożego Narodzenia, jedna przed Wielkanocą i cztery dodatkowo - ostatnie niedziele: stycznia, kwietnia, czerwca oraz sierpnia.

Za złamanie zakazu handlu w niedziele grozi kara w wysokości od 1 tys. zł do 100 tys. zł., a przy uporczywym łamaniu ustawy - kara ograniczenia wolności.

(ph)