​PKW poprosiła prezydenta Andrzeja Dudę o informację, czy jest koncepcja lub plan, by referendum ws. konstytucji odbyło się tego dnia, co wybory samorządowe. PKW zaznacza, że obecne przepisy nie przewidują możliwości przeprowadzenia referendum ogólnokrajowego łącznie z wyborami samorządowymi.

Andrzej Duda /Marcin Obara /PAP

W piśmie - datowanym na 11 maja, którego skan Państwowa Komisja Wyborcza zamieściła na Twitterze - PKW zaznacza, że zapewni organizację i przeprowadzenie referendum ogólnokrajowego zapowiedzianego przez prezydenta.

Komisja podkreśla jednocześnie, że w środkach masowego przekazu pojawiają się informacje o ewentualnej możliwości zarządzenia referendum na ten sam dzień, na który zostaną zarządzone wybory samorządowe. Dlatego też Państwowa Komisja Wyborcza pragnie przedstawić Panu Prezydentowi problemy z tym związane - czytamy w piśmie.

Prezydent podczas uroczystości w święto Konstytucji 3 maja, powiedział, że chce, aby w sprawie konstytucji odbyło się w przyszłym roku referendum - gdy przypada 100. rocznica odzyskania przez Polskę niepodległości. W wywiadzie dla najnowszego wydania tygodnika "wSieci" prezydent powiedział, że referendum mogłoby się odbyć 11 listopada 2018 roku albo w tym okresie. 11 listopada 2018 roku to również wynikająca z Kodeksu wyborczego data wyborów samorządowych.

PKW zaznacza, że ustawa o referendum ogólnokrajowym nie przewiduje możliwości przeprowadzenia referendum ogólnokrajowego łącznie z wyborami samorządowymi - odmiennie niż w przypadku wyborów do Sejmu, Senatu, prezydenckich i do Parlamentu Europejskiego.

Ustawodawca słusznie założył, że przeprowadzenie wyborów samorządowych łącznie z referendum ogólnokrajowym wiązałoby się z komplikacjami merytorycznymi i organizacyjnymi - podaje PKW.

Komisja przypomina, że w wyborach samorządowych przeprowadza się jednocześnie wybory do czterech organów jednostek samorządu terytorialnego, a w miastach na prawach powiatu - do trzech. W związku z tym dodatkowe przeprowadzenie głosowania w referendum, ustalenie jego wyników oraz sporządzenie protokołu głosowania byłoby znacznym obciążeniem dla komisji obwodowych w szczególności, gdyby przewidziano kilkanaście wariantów pytań referendalnych - czytamy w piśmie.

PKW zwróciła też uwagę m.in. na to, że głosowanie w referendum ogólnokrajowym przeprowadzane jest w innych obwodach niż wybory samorządowe i że inny jest krąg osób uprawnionych do głosowania. Na przykład wyborów samorządowych nie przeprowadza się za granicą, na polskich statkach morskich, w domach studenckich. Dodatkowo w przypadku wyborów samorządowych obywatel musi stale zamieszkiwać na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego i być ujęty w stałym rejestrze wyborców, co nie jest wymagane w przypadku referendum ogólnokrajowego.

Według Komisji głosowanie w referendum i w wyborach samorządowych nie mogłoby się odbywać w tych samych lokalach wyborczych; głosowanie przeprowadzałyby inne komisje obwodowe. Ponadto dla potrzeb referendum należałoby sporządzić odrębne spisy osób uprawnionych do udziału w głosowaniu.

W związku z tym - jak zaznaczyła PKW - gdyby referendum i wybory samorządowe odbywały się jednego dnia wszelkie czynności związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem obu głosowań "będą musiały być wykonywane niezależnie od siebie", a władze gminy (miasta) miałyby "obowiązek przygotowania i wyposażenia podwójnej liczby lokali do głosowania".

PKW obawia się zagrożenia, że nie wszystkie komisje obwodowe będą miały zapewnione należyte warunki działania, a wiele nie mogłoby takiego lokalu zapewnić. Zauważa także, że zorganizowanie obu głosowań tego samego dnia może się wiązać z problemami ze skompletowaniem składów obwodowych komisji wyborczych.

PKW zwraca uwagę również na to, że w przypadku zarządzenia wyborów samorządowych w tym samym dniu, co referendum konieczny będzie zakup przez gminy przezroczystych urn wyborczych; koszt szacuje na 30 mln zł. PKW zaznacza, że wówczas konieczne jest zabezpieczenie tej kwoty w budżecie państwa na 2018 roku.

Rzecznik prezydenta Krzysztof Łapiński powiedział we wtorek, że data zapowiedzianego przez prezydenta referendum konsultacyjnego ws. konstytucji będzie dyskutowana. Jak zaznaczył 11 listopada 2018 roku to jedna z możliwych dat.

W ubiegłym tygodniu PKW oświadczyła, że wybory samorządowe nie powinny być przeprowadzone tego samego dnia, co obchody Narodowego Święta Niepodległości.

(az)