"Ataki pod adresem kard. Grzegorza Rysia są niesprawiedliwe, a jego działania na rzecz dialogu chrześcijańsko-żydowskiego są zgodne z nauczaniem Kościoła" - napisali w oświadczeniu metropolita lubelski abp Stanisław Budzik oraz rektor KUL ks. prof. Mirosław Kalinowski. Krytykę ze strony niektórych wiernych oraz polityków prawicy wywołał list Konferencji Episkopatu Polski o Żydach jako narodzie wybranym.
- Najnowsze informacje z kraju i ze świata na rmf24.pl.
"Wyrażamy stanowcze wsparcie dla kard. Grzegorza Rysia w obliczu niesprawiedliwych ataków kierowanych pod jego adresem" - czytamy w oświadczeniu podpisanym przez abp Stanisława Budzika, który jest też Wielkim Kanclerzem Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II oraz rektora tej uczelni ks. prof. Mirosława Kalinowskiego.
Podkreślają oni, że działania kard. Rysia na rzecz dialogu chrześcijańsko-żydowskiego są zgodne z nauczaniem Kościoła i soborowym duchem deklaracji "Nostra aetate".
"Z ubolewaniem zauważamy, że formułowana wobec kard. Grzegorza Rysia krytyka opiera się na nieuzasadnionych zarzutach, które godzą nie tylko w osobę Metropolity Krakowskiego, lecz także w wysiłki Kościoła na rzecz budowania wzajemnego szacunku" - napisali.
Autorzy oświadczenia wyrazili też solidarność z kard. Rysiem, dziękując mu za jego "konsekwentną, ewangeliczną służbę na rzecz dialogu i pojednania".
W niedzielę 22 marca zgodnie z decyzją Konferencji Episkopatu Polski w kościołach miał zostać odczytany specjalny list biskupów na temat relacji chrześcijan i Żydów. Dokument nawiązywał do 40. rocznicy historycznej wizyty Jana Pawła II w rzymskiej Synagodze Większej. Przytoczono w nim słowa papieża z 13 kwietnia 1986 r., że "religia żydowska nie jest dla naszej religii (chrześcijaństwa - przyp. red.) zewnętrzna, lecz w pewien sposób wewnętrzna".
W liście biskupi napisali m.in., że Żydzi są "nadal umiłowani przez Boga, który wezwał ich nieodwołalnym powołaniem. Bóg bowiem, wierny swym obietnicom, nie odwołał Pierwszego Przymierza. Izrael pozostaje nadal narodem wybranym".
Episkopat w liście wezwał również wiernych, aby wzorem św. Jana Pawła II odwiedzili 13 kwietnia synagogę. "Wspomnijmy mężczyzn i kobiety, których modlitwami przez wieki nasiąkały mury bożnic. A tam, gdzie jest to możliwe, spotkajmy się z żydowskimi siostrami i braćmi" - zaapelowali biskupi.
Słowa biskupów o Żydach jako narodzie wybranym wzbudziły wiele emocji, wywołały komentarze polityczne i krytykę ze strony niektórych polityków prawicy. Wskazywano m.in. na niefortunny czas wydania listu, gdy na Bliskim Wschodzie trwa wojna, w której Izrael bombarduje Liban, a w atakach giną cywile.
W mediach społecznościowych wielu księży oświadczyło, że nie odczyta listu Episkopatu, bo nazywając Izrael narodem wybranym, jego autorzy minęli się z nauką Kościoła katolickiego w tej kwestii. Wiele z komentarzy w mediach społecznościowych wymierzonych było w kard. Grzegorza Rysia, metropolitę krakowskiego i przewodniczącego Komitetu ds. Dialogu z Judaizmem, funkcjonującego przy Episkopacie.
Deklarację o stosunku Kościoła do religii niechrześcijańskich "Nostra aetate" (W naszej epoce) uchwalił Sobór Watykański II. Papież Paweł VI ogłosił ją 28 października 1965 r. Autorzy deklaracji wskazali m.in., że do zrozumienia Pisma Świętego, a więc tego, kim są Jezus Chrystus, Maryja i pierwsi uczniowie, potrzebne są studia nad judaizmem, zwłaszcza tym z czasów Drugiej Świątyni, ale także nad późniejszym judaizmem rabinicznym. W dokumencie podkreślono również, że "Kościół odrzuca jako obcą duchowi Chrystusowemu wszelką dyskryminację czy prześladowanie stosowane ze względu na rasę czy kolor skóry, na pochodzenie społeczne czy religię".
Deklaracja spowodowała także zmiany liturgiczne i edukacyjne. Przykładem jest rozbudowana "Modlitwa powszechna" z Liturgii Męki Pańskiej w Wielki Piątek. Przed Soborem Watykańskim II brzmiała: "Módlmy się też i za wiarołomnych Żydów - po łacinie »perfidis«, czyli niewiernych, albo można przetłumaczyć: perfidnych - niech Pan i Bóg nasz zedrze zasłonę z serc ich, aby z nami poznali Pana naszego, Jezusa Chrystusa". Po deklaracji została zmieniona na: "Módlmy się za Żydów, do których najpierw Pan Bóg nasz przemówił, aby pomógł im wzrastać w miłości Jego Imienia i w wierności Jego przymierzu".