10 lutego minie 9 lat od wprowadzenia do obiegu przez Narodowy Bank Polski banknotu o nominale 500 zł. To banknot o największym obowiązującym obecnie nominale. Mimo że już od tak dawna można się nim posługiwać, nadal bardzo rzadko mamy z nim do czynienia na co dzień. Jak go zdobyć? I jak nie dać się oszukać?
- 10 lutego 2026 roku mija 9 lat od wprowadzenia do obiegu przez NBP banknotu o nominale 500 zł.
- Banknot 500 zł to najwyższy obecnie obowiązujący nominał w Polsce.
- Gdzie można zdobyć taki banknot? Czy wszędzie można nim płacić? Dowiesz się z tego artykułu.
- Chcesz być na bieżąco? Wejdź na rmf24.pl.
Narodowy Bank Polski wprowadził banknot o nominale 500 zł 10 lutego 2017 roku. Mimo że od tego czasu upłynęło już 9 lat, nadal 500-złotówkę rzadko spotyka się w obiegu. Jak zatem zorientować się, że banknot jest prawdziwy?
Na przedniej stronie banknotu widnieje portret króla Jana III Sobieskiego, jednego z najwybitniejszych polskich władców. Na odwrocie banknotu znajdziemy orła w koronie oraz pałac w Wilanowie - rezydencję króla, która do dziś zachwyca swoim barokowym splendorem.
Banknot 500-złotowy wyposażono w szereg nowoczesnych zabezpieczeń. Jednym z nich jest wielotonowy znak wodny - powtórzenie portretu króla oraz cyfrowe oznaczenie nominału "500", widoczne podczas oglądania banknotu pod światło. W tym samym świetle ujawnia się także nitka zabezpieczająca z mikrotekstem, na której znajdziemy cyfrowe oznaczenia "500" i "500 ZŁ". Fragmenty tej nitki są widoczne na powierzchni banknotu, a całość można zobaczyć tylko pod światło.
Ciekawostką jest również cyfrowe oznaczenie nominału umieszczone po prawej stronie portretu - zmienia ono barwę w zależności od kąta patrzenia, przechodząc z jasnego w ciemne. Po lewej stronie portretu, w tarczy herbowej, pojawiają się prostokątne pola, które również zmieniają się w zależności od perspektywy.
Nie zabrakło także elementów, które zaskakują zmiennością barw. Ozdobny szyszak husarski z prawej strony portretu płynnie przechodzi z zieleni w niebieskość, a wzór falistej linii sprawia wrażenie ruchomego.
Wszystkie napisy na banknocie wykonano z niezwykłą precyzją techniką druku stalorytniczego lub offsetowego. Nawet najmniejsze litery pozostają czytelne pod powiększeniem. Elementy graficzne na obu stronach banknotu, oglądane w świetle przechodzącym, uzupełniają się, tworząc spójny obraz.
Na odwrotnej stronie znajdziemy ornament wydrukowany farbą opalizującą w kolorze złotym - widoczny tylko pod odpowiednim kątem. To kolejny sposób na utrudnienie fałszerstw.
Niektóre zabezpieczenia ujawniają się dopiero w świetle ultrafioletowym. To m.in. kwadrat z cyfrowym oznaczeniem "500" i skrótem "ZŁ", numeracja z lewej strony banknotu, górny pas z prawej strony portretu oraz wybrane elementy graficzne na obu stronach. Również światło podczerwone pozwala dostrzec ukryte detale, które nie są widoczne gołym okiem.
Banknot o nominale 500 zł to prawdziwa rzadkość w portfelach Polaków. Choć oficjalnie funkcjonuje w obiegu od kilku lat, na co dzień spotkać go można raczej sporadycznie.
Najprostszym sposobem na zdobycie banknotu 500 zł jest wizyta w oddziale banku. Podczas wypłaty gotówki z konta osobistego lub firmowego można poprosić kasjera o wydanie właśnie tego nominału. Warto jednak pamiętać, że nie każda placówka dysponuje banknotami 500 zł na co dzień - ich dostępność zależy od lokalnego zapotrzebowania oraz ilości gotówki w danym oddziale. Przed wizytą najlepiej zadzwonić i upewnić się, czy banknot jest dostępny.
Alternatywą są bankomaty, które obsługują wypłaty w banknotach 500 zł. Takich urządzeń jest jednak niewiele. Wynika to z dużego rozmiaru i wartości banknotu - większość bankomatów wydaje głównie nominały 50 zł i 100 zł. Jeśli zależy nam na wypłacie "pięćsetki" z bankomatu, warto sprawdzić na stronie internetowej banku lub zapytać infolinię, które urządzenia oferują taką możliwość.
Trzecią opcją jest wizyta w oddziale Narodowego Banku Polskiego. Każdy zainteresowany może wymienić gotówkę na wybrane nominały, w tym na banknot 500 zł. NBP to oficjalny emitent polskiej waluty, dlatego tutaj zawsze mamy gwarancję dostępności wszystkich nominałów.
Mimo że banknot 500 zł jest oficjalnie w obiegu, w codziennych transakcjach niemal się nie pojawia. Narodowy Bank Polski dostosowuje ilość i nominały banknotów do potrzeb gospodarki. Większość zakupów detalicznych odbywa się za pomocą niższych nominałów, a "pięćsetka" wykorzystywana jest głównie w transakcjach wysokokwotowych, biznesie czy sektorze finansowym. Z tego powodu banknoty te często pozostają w skarbcach banków lub dużych firm i rzadko wracają do codziennego obiegu.
Banknotem 500 zł można płacić za zakupy i usługi. Sprzedawca może jednak odmówić przyjęcia go. Stanie się tak w przypadku, gdy nie ma możliwości wydania reszty lub gdy banknot jest brudny lub zniszczony.
Problemy z płaceniem tym nominałem mogą zatem pojawić się w małych placówkach, przy drobnych zakupach. Nie powinno ich natomiast być w sytuacji, gdy kupujemy w dużym sklepie, szczególnie jeżeli kwota, którą płacimy, jest wysoka.
Banknot o nominale 500 zł to nie tylko środek płatniczy, ale również prawdziwy rarytas dla kolekcjonerów i inwestorów. W świecie numizmatyki jego wartość może być znacznie wyższa niż ta wydrukowana na papierze.
Najważniejszym kryterium, które decyduje o wartości banknotu, jest jego stan zachowania. Egzemplarze określane jako UNC (Uncirculated), czyli takie, które nigdy nie były w obiegu i nie noszą żadnych śladów użytkowania, są najbardziej pożądane przez kolekcjonerów. To właśnie one osiągają najwyższe ceny na aukcjach - nawet kilka razy wyższe niż wartość nominalna. Z kolei banknoty, które przeszły przez wiele rąk i mają widoczne ślady zużycia, tracą na atrakcyjności, nawet jeśli pochodzą z dawnych lat.
Nie tylko stan, ale i numer seryjny banknotu potrafi wywindować jego cenę. Kolekcjonerzy szczególnie cenią egzemplarze z niskimi numerami, jednorodnymi (np. 0000001 czy 1111111) oraz tzw. radarowymi, które czyta się tak samo z obu stron (np. 1234321). Im bardziej unikalny numer, tym większe zainteresowanie i wyższa cena - czasem nawet kilkukrotnie przewyższająca wartość nominalną.
W świecie kolekcjonerów dużą rolę odgrywa również seria banknotu. Szczególnym uznaniem cieszą się banknoty z serii AA, które są trudniej dostępne i przez to bardziej pożądane. Rzadkość danego egzemplarza, ograniczona liczba sztuk w obiegu oraz historia banknotu dodatkowo podbijają jego wartość.
Nie można zapomnieć o jakości wykonania. Banknot 500 zł wyróżnia się nowoczesnymi zabezpieczeniami i wysoką jakością druku, co również wpływa na jego atrakcyjność. Dla kolekcjonerów liczy się każdy detal - od mikrodruków po hologramy.
Ceny banknotów 500 zł na rynku kolekcjonerskim są bardzo zróżnicowane. Standardowe egzemplarze w dobrym stanie mogą być warte nieco ponad nominał, ale te naprawdę wyjątkowe - z serii AA, w stanie UNC i z unikatowym numerem seryjnym - potrafią osiągać ceny rzędu kilku tysięcy złotych.
Obecnie w portfelach Polaków można znaleźć banknoty o nominałach: 10, 20, 50, 100, 200 oraz 500 złotych. Wszystkie te nominały zostały wprowadzone do obiegu przez Narodowy Bank Polski na przestrzeni ostatnich trzech dekad.
Pierwsze banknoty z serii "Władcy polscy" pojawiły się w 1995 roku - były to nominały 10, 20 i 50 złotych. Kilka miesięcy później dołączyły do nich banknoty 100- i 200-złotowe.
W ostatnich latach NBP modernizował zabezpieczenia banknotów, by jeszcze skuteczniej chronić je przed fałszerstwami. W 2014 roku pojawiły się banknoty 10, 20, 50 i 100 złotych ze zmodernizowanymi zabezpieczeniami, a w 2016 roku dołączył do nich banknot 200 złotych.
Od 2017 roku wprowadzano także banknoty pokryte specjalną warstwą ochronną, która zwiększa ich trwałość. Nowe wersje poszczególnych nominałów pojawiały się stopniowo - 10 złotych w lutym 2017, 20 złotych w styczniu 2017, 50 złotych w lipcu 2018, a 100 złotych w maju 2019 roku.
W styczniu 2022 roku pojawił się zmodernizowany banknot 200 złotych, a w 2025 roku - kolejne wersje banknotów 10 złotych (maj) i 20 złotych (wrzesień).
Ważna informacja dla wszystkich użytkowników gotówki: wszystkie banknoty wprowadzone do obiegu od 1 stycznia 1995 roku pozostają prawnym środkiem płatniczym i funkcjonują równolegle. Oznacza to, że zarówno starsze, jak i nowsze wersje banknotów są ważne i można nimi swobodnie płacić.