Watykańska Dykasteria ds. Biskupów mogła zajmować się sprawą biskupa tarnowskiego Andrzeja Jeża, oskarżonego o zbyt późne zgłaszanie przypadków wykorzystywania seksualnego małoletnich przez księży z diecezji. To gremium, które według najnowszych przepisów m.in. zajmuje się sprawami biskupów, którzy nie zgłosili organom ścigania przypadków wykorzystania małoletnich - choć wymagało tego prawo danego państwa - bądź dopuścili się zaniedbań w tym zakresie. Przez dwa ostatnie lata pontyfikatu papieża Franciszka, do kwietnia ubiegłego roku prefektem Dykasterii ds. Biskupów był kardynał Robert Prevost, obecny papież Leon XIV.
- Czy watykańska Dykasteria ds. Biskupów zajmowała się sprawą biskupa Jeża?
- Za co biskup duchowny stanął przed polskim sądem?
- Jakie przepisy regulują odpowiedzialność biskupów za zgłaszanie nadużyć?
- Bądź na bieżąco! Wejdź na RMF24.pl.
Jak ustaliła Polska Agencja Prasowa, watykańska Dykasteria Nauki Wiary została zawiadomiona o sprawie biskupa Jeża. Jednak w takim przypadku nie otwiera ona postępowania, ponieważ zajmuje się najcięższymi przestępstwami kanonicznymi, tzw. delicta graviora. To przede wszystkim przestępstwa seksualne wobec małoletnich lub osób bezradnych, czyli wymagających szczególnej opieki.
Innymi zarzutami wobec ordynariuszy diecezji zajmuje się Dykasteria ds. Biskupów. Nie informuje ona jednak, czy trafiła tam sprawa biskupa Jeża. Niemniej, to ta watykańska dykasteria według najnowszych przepisów zajmuje się sprawami biskupów, którzy nie zgłosili organom ścigania przypadków wykorzystania małoletnich, choć wymagało tego prawo danego państwa.
Do kompetencji tych należy też rozstrzyganie spraw biskupów, którzy nie wszczęli albo nie przeprowadzili odpowiednich procedur kanonicznych. Prace w Dykasterii ds. Biskupów prowadzone są poufnie. W przypadku potwierdzenia zarzutów zaniedbań stawianych biskupowi ostateczną decyzję w jego sprawie podejmuje papież, który przyjmuje rezygnację z urzędu i mianuje ordynariuszy.
Zadania tej dykasterii reguluje dokument papieża Franciszka "Vos estis lux mundi" (Wy jesteście światłem świata) z 2019 roku, który został zaktualizowany cztery lata później. To jeden z najważniejszych dokumentów papieskich, dotyczących walki z nadużyciami seksualnymi w Kościele, a także odpowiedzialności biskupów i przełożonych zgromadzeń zakonnych.
Dokument ten w formie tzw. motu proprio (łac. z własnej inicjatywy; powstały z własnej inicjatywy papieża) nałożył na biskupów obowiązek reagowania na zgłoszenia nadużyć oraz przewiduje postępowania wobec biskupów, którzy dopuścili się zaniedbań w tej sprawie. Przez dwa ostatnie lata pontyfikatu papieża Franciszka, do kwietnia ubiegłego roku prefektem Dykasterii ds. Biskupów był kardynał Robert Prevost, obecny papież Leon XIV.
Biskup tarnowski Andrzej Jeż (duchowny zgodził się na podawanie pełnego nazwiska) stanął przed sądem w sprawie niezgłaszania niezwłocznie czynów pedofilskich dwóch księży. To pierwszy taki przypadek w polskim sądownictwie. Duchowny nie przyznał się do winy, argumentując, że w obu przypadkach organy ścigania miały o nich informacje.
Podstawą zarzutów dotyczących niepowiadomienia organów ścigania przez władze kościelne były postępowania dotyczące molestowania małoletnich przez kapłanów. Sprawa ks. Stanisława P. została w 2022 roku umorzona ze względu na przedawnienie karalności.
Natomiast w przypadku ks. Tomasza K. tarnowska prokuratura w grudniu 2024 r. skierowała do Sądu Rejonowego w Nowym Sączu akt oskarżenia. W obu przypadkach kwestię zgłaszania tych nadużyć wyłączono do osobnego postępowania, dotyczącego zwierzchnika kapłanów.