Rosjanie zabili go, gdy kręcił film w Mariupolu. Wyjątkowy dokument litewskiego reżysera w Cannes

Piątek, 13 maja (08:13)
Aktualizacja: Piątek, 13 maja (09:40)

Organizatorzy Festiwalu Filmowego w Cannes poinformowali, że w czasie 75. edycji tej prestiżowej imprezy pokazany zostanie film "Mariupol 2" w reżyserii Mantasa Kvedaravičiusa, litewskiego filmowca zabitego przez Rosjan w Mariupolu. Narzeczona Kvedaravičiusa zdołała wywieźć z oblężonego miasta nakręcony przez niego materiał, a później brała udział w jego montowaniu.

W 2016 r. premierę miał kręcony w 2014 i 2015 r. dokument Mantasa Kvedaravičiusa "Mariupol". Pokazywał on, jak mieszkańcy portowego miasta próbowali żyć normalnie, mimo toczących się w pobliżu walk z Rosjanami. 

"Wędkarze "okupują" most na rzece przecinającej miasto. W teatrze próby przed świętowaniem zakończenia Wielkiej Wojny Ojczyżnianej. Artyści mają nadzieję, że miasto nie zostanie przejęte przez separatystów 9 maja. Córka szewca próbuje swych sił jako reporterka wojenna na opłotkach miasta, gdy jej ojciec dyskutuje swój los z klientkami. To zapis świata na krawędzi rozpadu. Erozji ulega nie tylko materialna rzeczywistość, ale i symbole, jeszcze niedawno jednoczące całą wschodnią Ukrainę. Życie toczy się dalej przy dźwiękach dzwonów cerkwi i skrzypiących tramwajów" - czytamy w opisie filmu, prezentowanym na stronach 19. Festiwalu Millennium Docs Against Gravity, na którym będzie w tym roku pokazywany. "Mariupol" można też bezpłatnie obejrzeć na platformie VOD ARTE.tv.

W 2022 r. po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji na Ukrainę litewski reżyser wrócił do Mariupola, by po latach spotkać się z bohaterami swojego poprzedniego dokumentu. Został pojmany i zamordowany przez Rosjan na początku kwietnia. 

Kvedaravičiusowi towarzyszyła jego narzeczona - Hanna Bilobrova. Kobiecie udało się wywieźć z Mariupola nakręcony materiał, a później - razem ze współpracownikami Kvedaravičiusa - uczestniczyła w montowaniu filmu "Mariupol 2". 

"Mariupol 2" zostanie pokazany w Cannes dwukrotnie, poza festiwalowymi sekcjami. 

"Czy wiecie, co jest najbardziej niezwykłe w Mariupolu? Jego mieszkańcy nie bali się śmierci, nawet gdy tam była. Nikt nie chciał umierać na próżno. Ludzie wspierali się nawzajem. Palili i rozmawiali na zewnątrz mimo bomb. Nie było już pieniędzy i życie stało się zbyt krótkie, by o nim pamiętać, więc cieszyli się tym, co mieli i przesuwali swoje granice. Nie było przeszłości ani przyszłości, oceniania ani zakładania czegokolwiek. To było niebo w piekle, delikatne skrzydła motyla trzepoczące coraz bliżej siebie. Zapach śmierci w swoim surowym wymiarze" - czytamy w opisie filmu "Mariupol 2", który pochodzi z notatek wykonanych podczas realizacji zdjęć. 

75. edycja Festiwalu w Cannes odbędzie się w dniach 17-28 maja. 

Artykuł pochodzi z kategorii: Raport: Wojna w Ukrainie

Maciej Nycz