W Centrum Kosmicznym im. Kennedy’ego na Florydzie trwają intensywne przygotowania do jednego z najważniejszych testów przed planowaną misją Artemis II. Agencja NASA prowadzi tzw. „wet dress rehearsal”, czyli próbę generalną tankowania rakiety Space Launch System (SLS) wraz z pełnym odtworzeniem procedur startowych. To kluczowy etap, który pozwoli zweryfikować gotowość zarówno sprzętu, jak i zespołów odpowiedzialnych za przeprowadzenie pierwszego od pół wieku załogowego lotu wokół Księżyca. Start pojazdu Orion z czworgiem astronautów, Amerykanami Reidem Wisemanem, Victorem Gloverem i Christiną Koch z NASA oraz Jeremym Hansenem z Kanadyjskiej Agencji Kosmicznej CSA jest planowany nie wcześniej niż 8 lutego.
Próba generalna w Kennedy Space Center na Florydzie odbywa się w niełatwych warunkach pogodowych, przy niskiej temperaturze i silnym wietrze. Mróz przypomina tragiczne wydarzenia sprzed niemal dokładnie 40 lat, kiedy oblodzenie uszkodziło uszczelkę silnika na paliwo stałe, doprowadzając do katastrofy promu Challenger. System SLS też korzysta z dwóch potężnych silników na paliwo stałe (SRB - Solid Rocket Boosters) i choć zostały one przekonstruowane, kierownictwo misji z pewnością bierze tamte doświadczenia pod uwagę.
Wczoraj, na około 39 godzin i 30 minut przed symulowanym startem, włączono zasilanie głównego stopnia rakiety SLS. Dziś około 16:45 czasu polskiego dyrektor startu Artemis w NASA, Charlie Blackwell-Thompson, wraz z zespołem zarządzającym misją przeprowadzi głosowanie, czy wydać "zielone światło" operacji tankowania, po briefingu meteorologów z U.S. Space Force Space Launch Delta 45. Chociaż tym razem nie jest planowany start, zespoły planują rozpoczęcie symulowanego okna startowego w nocy o godzinie 03:00 czasu polskiego.
W ramach testów planowane jest napełnienie zbiorników rakiety ponad 700 tysiącami galonów ciekłego tlenu i wodoru. Proces ten przebiega etapami: od wstępnego napełniania, przez dopełnianie, aż po uzupełnianie paliwa w zbiornikach. Równolegle zespół przygotowuje do pracy górny, kriogeniczny stopień napędowy (ICPS), który został wcześniej podłączony do zasilania. Statek Orion, który od kilku dni pozostaje pod napięciem ze względu na niskie temperatury, również przechodzi kolejne etapy przygotowań. Inżynierowie przystępują do ładowania akumulatorów lotu zarówno w module załogowym, jak i w głównym stopniu rakiety.
Próba generalna obejmuje nie tylko tankowanie, ale także kompleksowe przećwiczenie wszystkich procedur startowych. Zespoły operacyjne w Centrum Kontroli Misji w Houston oraz innych ośrodkach NASA przechodzą przez pełny zakres operacji: od ładowania kriogenicznych paliw, przez odliczanie i symulację przerw technicznych, aż po opróżnianie zbiorników paliwowych na wypadek odwołania startu. Pozwoli to sprawdzić, czy wszystkie procedury i systemy są gotowe na rzeczywisty dzień startu.
W trakcie próby, choć załoga Artemis II nie bierze bezpośredniego udziału, uwzględniono w harmonogramie wszystkie kluczowe czynności związane z przygotowaniem kapsuły Orion do lotu. Zespół odpowiedzialny za zamknięcie statku przećwiczy m.in. zamykanie włazów modułu załogowego oraz systemu ratunkowego.
W końcowej fazie odliczania, na 10 minut przed symulowanym startem, następuje m.in. wycofanie ramienia dostępowego dla załogi, przełączenie systemów zasilania na wewnętrzne źródła energii oraz ostateczne przygotowanie zbiorników paliwowych. Na 1 minutę i 30 sekund przed startem przewidziana jest trzyminutowa przerwa na weryfikację gotowości systemów. Następnie odliczanie jest kontynuowane do 33 sekund przed startem, po czym następuje symulacja przerwania procedury i powrót do wcześniejszego etapu odliczania, by przećwiczyć scenariusz awaryjny.
To nie tylko test sprzętu, ale także ludzi. Pozwala przećwiczyć reakcje na nieprzewidziane sytuacje, takie jak awarie techniczne czy nagłe zmiany pogody. Wbudowane w harmonogram przerwy i możliwość cofnięcia odliczania mają na celu zapewnienie maksymalnego bezpieczeństwa podczas rzeczywistego startu. Po zakończeniu testu wszystkie dane zostaną szczegółowo przeanalizowane. Dopiero po ich pozytywnej weryfikacji zostanie wyznaczona oficjalna data startu misji Artemis II.