Decyzja została już formalnie zatwierdzona przez wszystkie państwa UE. W najbliższych dniach zostanie opublikowana w unijnym Dzienniku Urzędowym, a następnego dnia zacznie obowiązywać.
Nowe przepisy dotyczą przede wszystkim mężczyzn objętych ukraińską mobilizacją, czyli obecnie osób w wieku 25–60 lat. Jeśli ktoś z tej grupy chce po raz pierwszy otrzymać ochronę tymczasową w UE, będzie musiał wykazać, że legalnie opuścił Ukrainę i spełnił wymagania związane ze służbą wojskową.
Może to zrobić np. poprzez:
- pokazanie dokumentu potwierdzającego legalny wyjazd z Ukrainy,
- przedstawienie zaświadczenia o zwolnieniu z obowiązków wojskowych,
- okazanie dokumentu potwierdzającego wykonanie tych obowiązków.
Ta zmiana nie dotyczy Ukraińców, którzy już mają przyznaną ochronę tymczasową w UE. Nie zostanie im ona odebrana. Nowe zasady będą stosowane tylko wobec osób, które będą składały wniosek o ochronę po raz pierwszy.
Komisja Europejska zaproponowała takie rozwiązanie, ponieważ – jak wyjaśniano – Ukraina potrzebuje utrzymać swoje możliwości obronne w czasie wojny z Rosją. Według unijnych przedstawicieli o takie działanie miały zwracać się również ukraińskie władze.
Ilu Ukraińców korzysta dziś z ochrony?
Obecnie z ochrony tymczasowej w Unii Europejskiej korzysta około 4,4 miliona Ukraińców. Dzięki niej mogą oni legalnie mieszkać, pracować i korzystać z edukacji w państwach UE.
Wśród osób już objętych ochroną najliczniejszą grupę stanowią kobiety w wieku 35–64 lata (23 proc.). Mężczyźni w tym samym wieku stanowią mniejszą część (12 proc.), podobnie jak młodsi mężczyźni w wieku 18–34 lata (13 proc.).
W Polsce od marca obowiązują nowe zasady dla obywateli Ukrainy. Osoby przyjeżdżające do Polski muszą w ciągu 30 dni od przekroczenia granicy złożyć wniosek o numer PESEL dla obywatela Ukrainy. Jeśli tego nie zrobią, mogą utracić prawo do ochrony. Osoby, które wcześniej otrzymały PESEL bez przedstawienia dokumentów, muszą uzupełnić swoje dane do końca sierpnia.
