Projekt przygotowało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Jest on częścią rządowych działań deregulacyjnych.
Egzekucja kosztuje więcej niż przynosi
Jak przekazał rząd, dalsze dochodzenie najstarszych należności wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych byłoby nieopłacalne.
Według szacunków, w perspektywie 10 lat postępowania egzekucyjne kosztowałyby około 135 mln zł. Przewidywane wpływy z ich prowadzenia mają wynieść około 13,9 mln zł.
W wielu przypadkach wpłaty dłużników nie obniżają znacząco podstawowej kwoty zadłużenia. Są bowiem przeznaczane przede wszystkim na pokrycie odsetek oraz kosztów egzekucji.
Umorzenie bez składania wniosku
Zgodnie z projektem, umorzeniu będą podlegały należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, które powstały przed reformą systemu ubezpieczeń społecznych – czyli przed 1 stycznia 1999 roku.
Umorzenie ma następować automatycznie. Osoby, których dotyczą te należności, nie będą musiały składać wniosku ani przechodzić indywidualnego postępowania w ZUS.
Wraz z należnością główną umorzone zostaną także m.in.:
- odsetki za zwłokę,
- dodatkowe opłaty,
- koszty upomnienia,
- koszty egzekucyjne.
Wygasną również zabezpieczenia długu, takie jak hipoteka czy zastaw.
Informacja przez PUE ZUS lub listownie
Postępowania dotyczące należności objętych ustawą zostaną umorzone. ZUS ma przekazać informacje o tym organom egzekucyjnym, a także syndykom, sądom i osobom prowadzącym postępowania restrukturyzacyjne.
Informacja o umorzeniu zostanie przekazana na indywidualny profil PUE ZUS. Osoby, które nie korzystają z tego serwisu, otrzymają zawiadomienie na ostatni adres korespondencyjny zgłoszony w Zakładzie.
Możliwe będzie również uzyskanie zaświadczenia potwierdzającego umorzenie należności.
Można zrezygnować z umorzenia
Projekt przewiduje wyjątek dla osób, dla których zachowanie należności może być istotne np. przy ustalaniu przyszłych uprawnień emerytalnych albo kapitału początkowego.
Po otrzymaniu zawiadomienia z ZUS będą one mogły, w ciągu 30 dni, zrezygnować z umorzenia.
Nowe przepisy mają wejść w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie pięciu miesięcy od ogłoszenia ustawy w Dzienniku Ustaw.