Nie żyje Leopold Kozłowski - Kleiman. „Ostatni klezmer Galicji” miał 100 lat

Wtorek, 12 marca 2019 (22:34)

Dziś zmarł wybitny kompozytor, dyrygent i pianista Leopold Kozłowski- Kleiman. Artysta nazywany „ostatnim klezmerem Galicji” w listopadzie ubiegłego roku obchodził 100 urodziny.

Kozłowski urodził się w rodzinie 26 listopada 1918w rodzinie żydowskiej. Był wnukiem Pejsacha Brandweina, który wraz z tuzinem swoich muzykujących synów założył najsłynniejszą w Galicji kapelę klezmerską. Jego życie nie należało do łatwych. Podczas Holokaustu stracił oboje rodziców. Sam trafił do obozu pacy w Kurowicach sąd wraz z bratem Adolfem uciekł. Później trafił do żydowskiego oddziału partyzanckiego Abrama Bauma "Bunia". Po wyzwoleniu wstąpił do Ludowego Wojska Polskiego, gdzie dosłużył się stopnia pułkownika.

W 1941 roku kończył konserwatorium we Lwowie wklasie fortepianu i dyrygenturę w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie. Założył i przez 23 lata kierował Zespołem Pieśni i Tańca Krakowskiego i Warszawskiego Okręgu Wojskowego. Był kierownikiem muzycznym pierwszego Festiwalu w Kołobrzegu. W 1968 przeszedł do rezerwy. W latach 70. XX w. był kierownikiem muzycznym Teatru Żydowskiego w Warszawie i cygańskiego zespołu Roma oraz konsultantem muzycznym zespołu Rzeszowiacy z Mielca.

W 1991 z Orkiestrą Polskiego Radia i Telewizji w Krakowie poprowadził, w synagodze Tempel na krakowskim Kazimierzu, pierwszy koncert piosenek żydowskich. Rok później, w Hotelu Klezmer Hois przy Szerokiej na Kazimierzu, zagrał swój pierwszy klezmerski koncert na fortepianie.

Koncertował ze Sławą Przybylską, współpracował z Jackiem Cyganem. Opracował sześć polskich wersji musicalu "Skrzypek na dachu". Skomponował muzykę do wielu spektakli Teatru Żydowskiego. Był autorem muzyki filmowej m.in. do " Austerii" w reż. Jerzego Kawalerowicza, do polskich sekwencji filmu "Wojny i miłości" w reż. Dana Curtisa i sekwencji cygańskich filmu Jerzego Skolimowskiego "Wiosenne wody". W "Liście Schindlera" Stevena Spielberga zagrał rolę inwestora Andrzeja Farbera , był także konsultantem muzyki gettowej do "Listy Schindlera". Jego życie i twórczość opowiedziane zostały w amerykańskim filmie "The Last Klezmer". Koncertował w Europie, Stanach Zjednoczonych i Izraelu.

Leopold Kozłowski-Kleinman miał na swoim koncie wiele prestiżowych nagród, w tym nagrodę Academy of Television Arts&Sciences "Emmy" oraz nadany przez Ministra Kultury medal Zasłużony Kulturze "Gloria Artis". W 2014 r. otrzymał tytuł Honorowego Obywatela Stołecznego Królewskiego Miasta Krakowa.

Artykuł pochodzi z kategorii: Polska

Magdalena Opyd