100 lat temu w Paryżu rozpoczęła się konferencja pokojowa kończąca I wojnę światową

Piątek, 18 stycznia 2019 (08:48)

Równe 100 lat temu, w Paryżu rozpoczęła się konferencja pokojowa kończąca I wojnę światową Wzięły w niej udział tylko państwa zwycięskie. Efektem obrad był traktat wersalski, podpisany pomiędzy Niemcami i państwami ententy 28 czerwca 1919 r. Dzięki niemu Polska odzyskała większość ziem utraconych na rzecz Prus w I i II rozbiorze.

W paryskiej konferencji pokojowej wzięło udział 27 zwycięskich państw koalicji antyniemieckiej, wśród których główną rolę grało pięć mocarstw - Stany Zjednoczone, Wielka Brytania, Francja, Włochy i Japonia. Państwa pokonane (Niemcy, Austro-Węgry, Bułgaria i Turcja) nie zostały zaproszone na konferencję, przedłożono im jedynie jej postanowienia do podpisu. Nie brał w niej udziału także Związek Sowiecki. Stopniowo z obrad wycofali się także Włosi i Japończycy.

Rezultatem obrad konferencji paryskiej były traktaty pokojowe podpisane z Niemcami, Austrią, Bułgarią, Węgrami i Turcją. Najważniejszym dokumentem zatwierdzonym podczas obrad był traktat wersalski podpisany 28 czerwca 1919 r. i ratyfikowany 10 stycznia 1920 r. Traktat liczył 440 artykułów i mówił o przebiegu granic w Europie oraz sytuacji powojennej Niemiec.

Zgodnie z zapisami traktatu wersalskiego Polska odzyskała większość ziem utraconych na rzecz Prus w I i II rozbiorze: większą część Wielkopolski i Prus Zachodnich z dostępem do morza. W wyniku plebiscytu i trzech powstań śląskich do Rzeczpospolitej włączono również część Górnego Śląska z Katowicami i Chorzowem. Obszar Gdańska, Oliwy i Sopotu oraz pobliskich gmin ustanowiono Wolnym Miastem związanym unią celną z Polską. Niemieckie obszary kolonialne podzielono między zwycięzców i przekazano pod opiekę Ligi Narodów.

Oprócz kwestii związanych z demilitaryzacją Niemiec Traktat nakładał także na pokonanych obowiązek uznania suwerenności Austrii, Czechosłowacji i Polski. Niemcy miały zapłacić również odszkodowania wojenne faktycznie rekompensujące straty, jakie poniosły przez nich inne kraje.

Konferencja pokojowa w Paryżu i traktat wersalski ukształtowały mapę Europy oraz politykę jej państw na wiele następnych lat.

Opracowanie: 

Artykuł pochodzi z kategorii: Polska

Magdalena Opyd

RMF/PAP