Co może być przyczyną bólu kostki i stawu skokowego?
Ból kostki i stawu skokowego najczęściej jest skutkiem skręcenia, złamania, zmian zwyrodnieniowych lub stanu zapalnego.
Skręcenie stawu skokowego
To najczęstszy uraz kostki, szczególnie u osób aktywnych fizycznie. Dochodzi do niego np. podczas nagłego podwinięcia stopy na nierównym podłożu, podczas biegania lub gry zespołowej. W zależności od stopnia uszkodzenia może dojść do naciągnięcia, naderwania lub całkowitego zerwania więzadeł [1].
Złamanie kostki
Silny ból po urazie może oznaczać złamanie jednej lub kilku kości tworzących staw skokowy. Takie uszkodzenia często powstają w wyniku upadku, skręcenia z dużą siłą lub urazu podczas aktywności sportowej. W zależności od rodzaju złamania uszkodzeniu mogą ulec również więzadła stabilizujące kostkę [1].
Stan zapalny
Źródłem bólu kostki mogą być również choroby zapalne, w tym reumatoidalne zapalenie stawów (RZS). W ich przebiegu dochodzi do zapalenia błony maziowej, nadmiernego gromadzenia płynu w stawie i stopniowego uszkadzania chrząstki oraz kości. Z czasem pogarsza się ruchomość stawu, a ból może utrzymywać się także w spoczynku [2].
Zmiany zwyrodnieniowe
Ból kostki może oznaczać, że rozwija się choroba zwyrodnieniowa stawu skokowego, która prowadzi do stopniowego ograniczenia ruchomości. W przeciwieństwie do innych stawów zmiany zwyrodnieniowe kostki stosunkowo rzadko mają charakter samoistny. Najczęściej są następstwem przebytych urazów, np. złamania lub skręcenia [3].
Jakie są objawy bólu kostki?
Objawy bólu kostki zależą od przyczyny. W przypadku urazu pojawiają się nagle, natomiast przy zmianach zwyrodnieniowych lub zapalnych rozwijają się stopniowo i z czasem stają się coraz bardziej dokuczliwe.
Warto zwrócić uwagę na to, jakie dolegliwości dominują, bo to pomaga określić źródło problemu:
bardzo silny ból po urazie, szybko narastający obrzęk, często niemożność obciążenia stopy oraz czasem widoczne zniekształcenie okolicy kostki sugerują złamanie [1];
przewlekły ból nasilający się podczas aktywności, stopniowo zmniejszający się zakres ruchu i pogarszająca się sprawność stawu są charakterystyczne dla choroby zwyrodnieniowej [3];
ból połączony z obrzękiem, sztywnością oraz uczuciem ciepła w okolicy stawu występuje zazwyczaj w chorobach zapalnych [2].
Często ból kostki występuje, gdy dojdzie do skręcenia stawu skokowego. Wówczas pojawia się on po zewnętrznej stronie stawu skokowego. W cięższych urazach może wystąpić rozległy obrzęk i krwiak, a całkowite uszkodzenie więzadeł może prowadzić do niestabilności stawu, co objawia się nawracającym „uciekaniem” kostki [1,4].
Co pomaga na ból kostki i stawu skokowego?
Skuteczne metody leczenia bólu kostki zależą od przyczyny dolegliwości. W przypadku skręcenia stawu skokowego zwykle wystarcza leczenie zachowawcze, natomiast złamania, zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe lub stany zapalne mogą wymagać specjalistycznego postępowania.
Jeśli ból pojawił się po skręceniu kostki, najczęściej stosuje się zasadę RICE, która pomaga ograniczyć obrzęk i zmniejszyć dolegliwości bólowe. Obejmuje ona [1,4]:
Rest (odpoczynek) – ograniczenie obciążania chorej kończyny;
Ice (chłodzenie) – zimne okłady przez pierwsze 2–3 dni po urazie;
Compression (ucisk) – zastosowanie opaski elastycznej, ortezy lub stabilizatora;
Elevation (uniesienie kończyny) – utrzymywanie nogi powyżej poziomu serca, aby zmniejszyć obrzęk.
Przy złamaniu kostki konieczne może być jej unieruchomienie, a przy niestabilnych uszkodzeniach również leczenie operacyjne. Natomiast, gdy przyczyną bólu jest stan zapalny, leczenie obejmuje farmakoterapię (stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych), rehabilitację, fizykoterapię i kinezyterapię [2].
Jeżeli ból utrzymuje się mimo domowych metod, nawraca lub uniemożliwia normalne chodzenie, nie odkładaj wizyty u lekarza. W takich przypadkach konieczna może być dokładniejsza diagnostyka oraz wdrożenie specjalistycznego leczenia.
Artykuł na zlecenie marki 4Flex
Źródła
1. Pedrycz A. i in., Urazy w obrębie stawu skokowego. Diagnostyka, profilaktyka, leczenie operacyjne, PolHypRes 2014 Vol. 49(4), 51-58.
2. Trojanowska J., Rodak I., Reumatoidalne zapalenie stawów w obrębie kończyny dolnej – opis przypadku, Kosmetologia Estetyczna 1/2020/vol. 9, 71-77.
3. Wąsik J. i in., Choroba zwyrodnieniowa stawu skokowo-goleniowego – endoprotezoplastyka czy usztywnienie?, Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja, 2018; 5(6); Vol. 20, 361-370.
4. Sułko J., Skręcenie stawu skokowego (pot. skręcenie kostki), Medycyna praktyczna dla pacjentów, 2023, witryna interenetowa: https://www.mp.pl/pacjent/ortopedia/choroby-urazy/165580,skrecenie-stawu-skokowego-skrecenie-kostki (dostęp: 24.07.2026).
