"​Nikomu nie zagrażaliśmy i nie zagrażamy, chcemy bezpieczeństwa dla Białorusi" - powiedział białoruski prezydent Aleksandr Łukaszenka na poligonie pod Borysowem, gdzie obserwował ostatnie epizody rosyjsko-białoruskich manewrów Zapad-2017. "Współpraca wojskowa Białorusi i Rosji nie jest skierowana przeciwko innym państwom. Służy wyłącznie obronie interesów państwowych" - oświadczył Łukaszenka, podkreślając, że manewry "nie były pokazówką". "Napadać na nikogo nie zamierzamy, ale jeśli nam, jak to mówią po rosyjsku, dadzą 'po mordzie', to odpowiemy" - zaznaczył. Środa to ostatni dzień białorusko-rosyjskich manewrów strategicznych Zapad-2017.

Aleksandr Łukaszenka /TATIANA ZENKOVICH /PAP/EPA

Ostatni dzień manewrów Zapad-2017

Na Białorusi ostatnie ćwiczenia odbywały się w różnych regionach, ale na poligonie Borysowskim zaprezentowano najbardziej spektakularne widowisko - kontratak na siły umownego przeciwnika z zaangażowaniem różnych rodzajów wojsk. Scenariusz przewidywał m.in. atak z powietrza, walkę z udziałem artylerii, desant ze śmigłowców.

Na poligonie obecni byli międzynarodowi obserwatorzy, a także dyplomaci wojskowi akredytowani w Mińsku i Moskwie. Nie było natomiast ani rosyjskiego prezydenta Władimira Putina, ani rosyjskiego ministra obrony Siergieja Szojgu, o którego możliwym przybyciu informowały wcześniej media. Wizyta Putina pod Borysowem nie była planowana.

Łukaszenka wyjaśnił w rozmowie z dziennikarzami, że decyzja o oddzielnym odwiedzeniu poligonów na terenie Rosji i Białorusi przez dwóch prezydentów zapadła w trakcie wspólnych ustaleń, chociaż zapraszano Putina, by przyjechał na Białoruś, gdzie odbywała się główna część wspólnych ćwiczeń. Bo gdyby trafił pocisk, to od razu dwóch by nie było - zażartował Łukaszenka.

Wcześniej - na początku września - rzecznik Kremla zapowiadał, że obaj prezydenci wspólnie przeprowadzą inspekcję na poligonie w Rosji. W poniedziałek Putin był obecny na poligonie Łużskim w obwodzie leningradzkim. Łukaszenka odniósł się do obaw wyrażanych w związku z manewrami Zapad-2017 przez sąsiadów Białorusi - Ukrainę, Litwę i Polskę, a także zachodnich ekspertów wojskowych, m.in. dotyczących możliwego pozostania części rosyjskich jednostek na terenie Białorusi po zakończeniu ćwiczeń. 

Według oficjalnych zapowiedzi ministerstwa obrony wszystkie - białoruskie i rosyjskie wojska - znajdą się do 30 września w miejscach stałej dyslokacji. Chętnie skomentuję to za tydzień, kiedy nie będzie tu już żadnych rosyjskich oddziałów. Ciekawe, co wtedy będą mówić (ci, którzy mówili o takim scenariuszu - PAP) - oświadczył Łukaszenka. 

Łukaszenka: Napadać na nikogo nie zamierzamy, ale jeśli dadzą nam "po mordzie", to odpowiemy

Jego zdaniem, doszło do "nieprofesjonalnej próby dyskredytacji" manewrów. Dodał, że kilka tysięcy rosyjskich żołnierzy i tak nie zmieniłoby zasadniczo sytuacji militarnej na Białorusi, która ma 75-tysięczną armię. Nawet gdyby zostali, to co by to zmieniło? Ale nie było takiego planu - oświadczył prezydent. 

Nasze plany wojskowe i tak przewidują, że w sytuacji zagrożenia pojawią się tutaj rosyjskie wojska. I jeśli będzie trzeba, ściągniemy je błyskawicznie - mówił Łukaszenka. Napadać na nikogo nie zamierzamy, ale jeśli nam, jak to mówią po rosyjsku, dadzą "po mordzie", to odpowiemy - zadeklarował. Lepiej demonstrować niż walczyć (w realnej wojnie - PAP) - oświadczył.

Białoruski prezydent ocenił, że w czasie manewrów "zrealizowano postawione zadania" w ramach doskonalenia współpracy wojsk białoruskich i rosyjskich. To nie pokazówka, a praktyczne manewry - ocenił, dodając, że obecne ćwiczenia są na wyższym poziomie niż poprzednie. Pozytywnie ocenił również postępy w zakresie zgrywania systemów dowodzenia i łączności.  

W manewrach udział wzięło ok. 13 tysięcy żołnierzy

W czasie manewrów prezentowano nowe rodzaje białoruskiego uzbrojenia, m.in. lekki samochód pancerny V1 uzbrojony w przeciwczołgowy system rakietowy, transporter opancerzony Kajman zaopatrzony w czterolufowy karabin maszynowy kalibru 7,62 mm, a także zmodernizowane czołgi T-72BM3. Ćwiczenia Zapad-2017 odbywały się w dniach 14-20 września na sześciu poligonach na Białorusi i na trzech w Rosji. 

W sumie, według oficjalnych informacji, brało w nich udział 12 700 żołnierzy i 700 jednostek sprzętu z obu krajów.  Mimo zapewnień Mińska i Moskwy, że scenariusz ćwiczeń jest czysto obronny, wywołały one duże zaniepokojenie wśród sąsiadów Białorusi, zwłaszcza na Ukrainie, która w 2014 roku padła ofiarą rosyjskiej agresji. 

Wyrażano również obawy, że oficjalna liczba uczestniczących w manewrach wojsk jest znacznie zaniżona - m.in. przedstawiciele NATO mówili o tym, że w istocie mogło ich być nawet 100 tys. 

Białoruś zaprosiła do obserwacji manewrów przedstawicieli Ukrainy, Polski, Litwy, Łotwy, Estonii, Szwecji i Norwegii, a także organizacji międzynarodowych, m.in. NATO. 

(ph)