​Niezależność wymiaru sprawiedliwości w Polsce jest zagrożona - ocenił sprawozdawca ONZ Diego Garcia-Sayan. Według niego to efekt zmian podejmowanych przez władze po wyborach w 2015 roku. "Polska wyjaśnia wszystkie wątpliwości organizacjom międzynarodowym" - odpowiada szef MSZ Witold Waszczykowski.

Diego Garcia-Sayan /Paweł Supernak /PAP

Specjalny sprawozdawca ONZ przebywa w Polsce od poniedziałku. Jego wizyta odbywa się na zaproszenie polskich władz, które wystosowano w ubiegłym roku. Podsumował ją na konferencji w Warszawie.

Zgodnie z moją opinią niezależność wymiaru sprawiedliwości i inne podstawowe standardy demokracji, jak praworządność są dziś w Polsce zagrożone - powiedział w piątek Garcia-Sayan, na konferencji prasowej, podsumowując swoją wizytę w Polsce. Reformy podjęte przez rząd, które miały stanowić lekarstwo na daną sytuację, wyglądają znacznie gorzej niż sama choroba, która dotknęła wymiar sprawiedliwości - uznał specjalny sprawozdawca. Ocenił, że zmiany w sądownictwie, przygotowane przez rząd i większość rządzącą po wyborach parlamentarnych w 2015 roku, "podważają rolę, niezależność i zasadę trójpodziału władzy". Nastąpił atak na wymiar sprawiedliwości - dodał.

Garcia-Sayan skrytykował również to, że projekty ustaw o SN i KRS przedstawione przez prezydenta dyskutowane są "za zamkniętymi drzwiami". Nawiązał w ten sposób do rozmów prowadzonych przez prezydenta Andrzeja Dudę i prezesa PiS Jarosława Kaczyńskiego. Trudno zrozumieć, że w obywatelskim społeczeństwie, tak ważne zmiany dla społeczeństwa dyskutowane są poza opinią publiczną. Powinny one podlegać otwartej, transparentnej debacie - mówił. Apelował do polskich władz o włączanie kolejnych instytucji do dyskusji na ten temat.

W jego ocenie "pierwszą ofiarą zmian" jest Trybunał Konstytucyjny. Jak mówił, doprowadziły one do osłabienia niezależności i legitymizacji Trybunału.

Pytany o stanowisko przedstawione przez Garcię-Sayana szef MSZ Witold Waszczykowski zwrócił uwagę, że "przecież reformy jeszcze nie ma". Wszystkie nieprawidłowości czy wątpliwości (w sprawie praworządności - PAP) wyjaśniliśmy; każdy list, jaki przyszedł do Polski, spotkał się z odpowiedzią - dodał minister.

Zaznaczył, że za przygotowanie reformy wymiaru sprawiedliwości "nie jest odpowiedzialne MSZ".

Garcia-Sayan rozmawiał w Polsce m.in. z przedstawicielami resortów spraw zagranicznych i sprawiedliwości, prezydenckiej kancelarii, sędziami, rzecznikiem praw obywatelskich. Jak zapowiedział, w czerwcu 2018 roku przedstawi całościowy raport Radzie Praw Człowieka ONZ w Genewie.

Bochenek: Kompletnie nie poparte faktami


Rzecznik rządu Rafał Bochenek stwierdził, że wypowiedź sprawozdawcy jest "kompletnie nie poparta faktami". Wyraził też nadzieję, że "podstawą do formułowania takich nieprawdziwych i krzywdzących dla Polski i Polaków twierdzeń nie są doniesienia medialne".

Warto sięgnąć do źródeł i zapoznać się z przepisami, które nie tylko demokratyzują wymiar sprawiedliwości, ale eliminują patologie. Przygotowywane rozwiązania są wzorowane na tych sprawdzonych i funkcjonujących na świecie od dziesiątek lat - oświadczył Bochenek.

Poza tym ustawy reformujące wymiar sprawiedliwości wciąż są opracowywane i nie stały się jeszcze obowiązującym prawem - zastrzegł rzecznik rządu.

(az)