13 grudnia 1981 o godzinie szóstej rano Radio nadało wystąpienie generała Wojciecha Jaruzelskiego, w którym informował on Polaków o ukonstytuowaniu się Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego i wprowadzeniu na mocy dekretu Rady Państwa stanu wojennego na terenie całego kraju.

Władze komunistyczne jeszcze 12 grudnia przed północą rozpoczęły zatrzymywanie działaczy opozycji i "Solidarności". W ciągu kilku dni w 49 ośrodkach internowania umieszczono około 5 tys. osób. W ogromnej operacji policyjno-wojskowej użyto w sumie 70 tys. żołnierzy, 30 tys. milicjantów, 1750 czołgów, 1900 wozów bojowych i 9 tys. samochodów. Na podstawie dekretu o stanie wojennym zawieszono podstawowe prawa i wolności obywatelskie, wprowadzono tryb doraźny w sądach, zakazano strajków, demonstracji, milicja i wojsko mogły każdego legitymować i przeszukiwać. Wprowadzono godzinę milicyjną od 22-ej do 6-ej rano, a na wyjazdy poza miejsce zamieszkania potrzebna była przepustka. Korespondencja podlegała oficjalnej cenzurze, wyłączono telefony, uniemożliwiając między innymi wzywanie pogotowia ratunkowego i straży pożarnej. Tadeusz Skrzypczak, Krzysztof Płeszka i Tomasz Studnicki – prawnicy z wydziału prawa UJ, już 14 grudnia 1981 r. napisali opinię, która stwierdzała, że stan wojenny został wprowadzony nielegalnie. Opinia ta była cytowana przez Radio Wolna Europa.

Odezwa dotarła do Skandynawii podwieszona pod balonami. Z jej twórcami – profesorami Krzysztofem Płeszką i Tomaszem Studnickim rozmawiał reporter RMF FM Maciej Grzyb.

W ciągu kilku dni w 49 ośrodkach internowania umieszczono około 5 tys. osób. W jednym z takich obozów powstała "Zielona Wrona" - najsłynniejsza piosenka wyśmiewająca reżim. Piosenka powstała 4 lutego 1982 r. w obozie dla internowanych w Rzeszowie-Załężu. Pierwsze trzy zwrotki napisali Jacek Baluch i Krzysztof Bryniarski z celi 204. Później internowani w całym kraju dopisali kilkanaście kolejnych zwrotek.

Profofesor Jacek Baluch z UJ zdradza kulisy powstania

Dwóch ministrów i dwie historie związne ze stanem wojennym. Szef resortu sprawiedliwości Zbigniew Ćwiąkalski 13 grudnia 1981 roku był w Związku Radzieckim. Informacja o stanie wojennym zastała go w Kijowie gdzie był na kongresie prawników...

Obecny szef resortu sprawiedliwości opowiada o jego 13 grudnia 1981 w Kijowie.

Inny z ministrów, Bogdan Klich szef resortu Obrony zasłynął ułożeniem jednej ze zwrotek do słynnej piosenki "Zielona Wrona" - szydzącej z reżimu. Za nią został mu wytoczony proces w obozie dla internowanych w Rzeszowie-Załężu...

Z szefem MON Bogdanem Klichem rozmawial Maciej Grzyb.